TÜİK’in atık istatistiklerine göre, Türkiye’de 2024 yılında tehlikeli atıklar dahil olmak üzere toplam 120 milyon ton atık üretildi. Bu atıkların 42,2 milyon tonu tehlikeli olarak sınıflandırıldı. En yüksek atık miktarı ise maden işletmeleri ve belediyelerden kaynaklandı.

ANKARA (İGFA) – Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı 2024 yılı Atık İstatistikleri Raporu, ülke genelinde üretilen atıkların miktarını ve kaynaklarını detaylandırdı. Rapor verilerine göre, belediyeler, imalat sanayi işletmeleri, maden işletmeleri, termik santraller, organize sanayi bölgeleri (OSB) ve hanehalkları toplamda 120 milyon ton atık oluşturdu. Bu atıkların 42,2 milyon tonu ise tehlikeli olarak kaydedildi.

İmalat sanayi, 4,2 milyon tonu tehlikeli olmak üzere 24,4 milyon ton atık üretiminde bulundu. Bu atıkların %70,1’i satılarak veya lisanslı tesislere gönderilerek değerlendirildi. Ayrıca, %12,1’i geri kazanım süreçlerine dahil edilirken, %10,8’i düzenli depolama tesislerine yönlendirildi.

Maden işletmelerinde, dekapaj malzemesi hariç, 40,5 milyon ton, bu malzeme dahil edildiğinde ise toplam 1 milyar 61 milyon ton atık meydana geldi. Bu atıkların %85,1’i pasa sahalarında, barajlarda veya depolama tesislerinde bertaraf edilirken, %12,5’i ocak içine geri dolduruldu.

Termik santrallerde, 10,4 bin tonu tehlikeli olmak üzere toplamda 26,5 milyon ton atık üretildi. Bu atıkların %84,6’sı kül ve cüruflardan oluştu. Üretilen atığın %86,9’u kül dağı, barajı veya depolama tesislerinde bertaraf edildi. OSB’lerde ise altyapı ve arıtma faaliyetleri sonucunda 397 bin ton atık oluştu ve bunun %95,5’i atık işleme tesislerine gönderildi.

2024 yılında belediyelerde 32,3 milyon ton kentsel atık toplandı. Toplam 1.401 belediyeden 1.392’sinde atık hizmeti sağlandı. Toplanan atıkların %88,9’u atık işleme tesislerine, %10,9’u ise belediye çöplüklerine yönlendirildi. Kişi başına düşen günlük atık miktarı ise 1,09 kilogram olarak hesaplandı.

Belediyeler tarafından işletilen atıksu arıtma tesislerinde 353 bin ton arıtma çamuru (kuru madde) oluştu.

ATIK İŞLEME TESİSLERİNDE 195 MİLYON TON ATIK İŞLENDİ

TÜİK verilerine göre, atık bertaraf ve geri kazanım tesislerinde toplam 195 milyon ton atık işlendi. Bu miktarın 139 milyon tonu bertaraf edilirken, 56 milyon tonu geri kazanıldı.

Düzenli depolama tesislerinde 138 milyon ton atık bertaraf edilirken, yakma tesislerinde 448 bin ton, ko-insinerasyon tesislerinde ise 4,7 milyon ton atık enerji üretiminde değerlendirildi. Kompost tesislerinde 124 bin ton, diğer geri kazanım tesislerinde ise 51,5 milyon ton metal, plastik, kâğıt ve mineral türü atık geri kazanıldı.