“`html

Son yıllarda doğrudan ve dolaylı vergileri artıran Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) iktidarı, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının sırtında kayda değer bir vergi yükü oluşturarak ekonomik adaletin sorgulanmasına yol açmıştır. 2024 yılında ödenen toplam vergi miktarı, son altı yıl içerisinde dolar kuru göz önünde bulundurulduğunda, yüzde 72,5 oranında bir artış göstermiştir. Bu durum, vergi politikasının değişimini ve halk üzerindeki maddi etkilerini gözler önüne sermektedir.

Ekonomide adaletin sağlanıp sağlanmadığına dair eleştirilerin yanı sıra, özellikle şehirlerarası vergi dağılımı da kamuoyunun merak konusu olmuştur. Ekonomist Naki Bakır, 2024 yılı itibarıyla Türkiye’nin şehirlerinin vergi karnesini detaylandırmıştır. Bu karnede hangi şehirlerin ne oranda vergi ödediği açık bir şekilde belirtilmiş, elde edilen veriler halkın dikkatini çekmiştir.

KİŞİ BAŞI EN FAZLA VERGİ ÖDEYEN ŞEHİR KOCAELİ

Geçtiğimiz yıl içinde Türkiye genelinde yapılan toplam vergi tahsilatının neredeyse yarısı İstanbul’da gerçekleşmiştir. 3 trilyon 567 milyar lira ile vergi tahsilatında açık ara lider olan İstanbul’u, sırasıyla 782,5 milyar lira ile Ankara ve 753 milyar lira ile Kocaeli takip etmiştir. Ancak, nüfusları dikkate alındığında kişi başına düşen vergi miktarında en yüksek rakam Kocaeli ilinde görülmüştür. Kocaeli’de kişi başına ödenen vergi tutarı 358 bin 91 lira olarak hesaplanmış, bu rakamla birlikte Kocaeli, vergi ödemelerinde açık ara lider konumundadır. İkinci sırada 227 bin 896 lira ile İstanbul, üçüncü sırada ise 152 bin 673 lira ile İzmir yer almıştır.

EN AZ VERGİ BAYBURT’TAN

Düşük nüfus ve ekonomik faaliyet düzeyine sahip iller arasında en az vergi ödeyen şehir ise Bayburt olmuştur. Bayburt, toplamda 755,5 milyon lira ile en az vergi ödeyen şehir olarak kaydedilmiştir. Bunu sırasıyla 961,8 milyon lira ile Tunceli, 963,5 milyon lira ile Ardahan, 1 milyar 91,6 milyon lira ile Gümüşhane ve 1 milyar 474,3 milyon lira ile Kilis takip etmektedir. Bu illerdeki vergi ödemelerinin düşük olmasının en önemli sebebi, nüfusun azlığı ve ekonomik faaliyetlerin sınırlı olmasıdır.

Nüfusları dikkate alındığında ise kişi başına ödenen ortalama vergi tutarlarının en düşük olduğu iller ise Şırnak (5 bin 494 lira), Hakkâri (6 bin 127 lira) ve Muş (6 bin 349 lira) olarak sıralanmıştır. Bu durum, ekonomik eşitsizliklerin ve bölgesel farklılıkların ne denli derin olduğunu gözler önüne sermektedir. Türkiye’de vergi yükü adaletsiz bir şekilde dağıtılırken, bu durumun etkileri daha fazla hissedilmektedir.

Genel olarak, vergi politikalarının ve her bir şehirde uygulanan vergi tahsilatlarının toplumsal ve ekonomik dengeleri nasıl etkilediği gerçeği, kamuoyunun gündeminde kalmaya devam etmektedir. Türkiye’de vergi mükellefleri üzerindeki yükün artması, toplumsal eşitsizlikleri daha da derinleştirmekte ve bu durum geniş kitleler arasında huzursuzluk yaratmaktadır.

“`