İzmir Ekonomi Kulübü, “Ortak Gelecek için Ortak Akıl, Vizyon Arayışları” başlıklı bir toplantı düzenleyerek, etkinliğe Başkan Dr. Sıddık TOPALOĞLU’nun açılış konuşmasıyla start verdi. Açılışın ardından söz alan Prof. Dr. Emin Akçaoğlu, küresel enerji piyasalarındaki değişimleri ve doların dünya ticaretindeki zayıflayan konumunu ele aldı. Akçaoğlu, “Enerji ticaretinin yerel para birimleri olan Yuan gibi alternatiflere kayması, İkinci Dünya Savaşı sonrası tesis edilen ABD hegemonyasının sona erdiğini gösterebilir” şeklinde konuştu.

İZMİR (İGFA) – İzmir Ekonomi Kulübü, stratejik öneme sahip “Vizyon Arayışları” toplantı dizisi kapsamında bu ay Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nden Prof. Dr. Emin Akçaoğlu’nu konuk etti. Toplantının moderatörlüğünü üstlenen Dokuz Eylül Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ülviyye Sanılı Aydın, iş dünyası, akademi ve kamu temsilcilerine küresel sistemin yeni yönelimlerini aktardı.

Bretton Woods’tan Petrodolar Sistemine: Tarihsel Bir Kırılma

Prof. Dr. Emin Akçaoğlu, sunumuna 1945 sonrası ABD liderliğinde oluşturulan Bretton Woods sistemiyle başladı. Bu düzenin NATO, IMF ve Dünya Bankası gibi uluslararası yapılar tarafından desteklendiğini vurgulayan Akçaoğlu, 1971’de Başkan Nixon’un aldığı kararla altın standardından ayrılmanın yeni bir dönemi başlattığını belirtti.

1973 petrol kriziyle birlikte ortaya çıkan “Petrodolar” sisteminin önemine işaret eden Akçaoğlu, “Petrol zengini ülkelerin, ABD finansal varlıklarına olan yatırımları, doların küresel hakimiyetini pekiştiren temel bir unsurdu. Ancak günümüzde bu döngü, jeopolitik riskler ve alternatif ticaret blokları sebebiyle ciddi tehditler altında kalmaktadır” dedi.

Enerji Arz Güvenliği ve Stratejik Riskler

Toplantıda “İran Savaşı, Politik Riskler ve Küresel Enerji Piyasaları” konulu bir sunum gerçekleştiren Akçaoğlu, enerji arz güvenliği ile ilgili önemli uyarılarda bulundu:

Hürmüz Boğazı ve Tedarik Zinciri: Küresel petrol ticaretinin ana güzergahı olan Hürmüz Boğazı’nda yaşanacak olası bir aksama, enerji maliyetlerini tahmin edilemez seviyelere çıkarabilir.

İran ve Bölgesel Çatışma: ABD ve İsrail’in İran’a yönelik çok boyutlu hamlelerinin, İran’ın ambargolara rağmen geliştirdiği “kendi kendine yeten ekonomi” modeli sayesinde direnç gösterdiğini ifade eden Akçaoğlu, bu durumun önemli bir direnç noktası oluşturduğunu belirtti.

Enerji Bağımlılığı ve Türkiye: Akçaoğlu, AB ve Türkiye gibi enerjiye bağımlı ülkelerin, bu küresel dalgalanmalardan doğrudan etkileneceğini ve jeopolitik gerilimlerin enerji fiyatları aracılığıyla cari dengeleri sarsabileceğini vurguladı.

Doların Sonu mu? Yuan ve Dijital Paraların Yükselişi

Prof. Dr. Akçaoğlu, ABD için asıl tehlikenin, Çin’in ticaret ve teknoloji alanındaki sürekli büyümesi olduğunu belirtti. Çin’in yenilenebilir enerji yatırımlarında liderlik hedeflemesi ve enerji ithalatını kendi para birimi olan Yuan ile gerçekleştirmesi, küresel finansal sistemde bir paradigma değişikliğine işaret ediyor.

“Enerji ticaretinin dolar dışı unsurlarla yapılması, yalnızca ekonomik bir tercih değil, aynı zamanda siyasi bir meydan okumadır. Doların egemenliği, ABD’nin küresel yaptırım gücünün temel kaynağıdır. Bu sistemin sarsılması, küresel güç dengelerinin yeniden şekillenmesi ve ABD hegemonyasının zayıflaması anlamına gelir” dedi.

Vizyoner Yaklaşım ve Gelecek Projeksiyonu

Dünyada petrol rezervlerinin bittiği yönündeki yaygın görüşlere katılmadığını ifade eden Akçaoğlu, esas meselenin rezervlerin varlığı değil, bu rezervlere erişim ve ticaretin hangi kurallar çerçevesinde yapılacağı olduğunu dile getirdi. İklim değişikliği anlaşmaları ve enerji geçiş süreçlerinin önündeki engellerin, aslında büyük güçlerin pazar paylaşımı mücadelesiyle bağlantılı olduğunu da ekledi.

Toplantı, katılımcıların yoğun ilgi gösterdiği soru-cevap bölümünün ardından, Prof. Dr. Emin Akçaoğlu’na teşekkür plaketi sunulmasıyla tamamlandı.