Türkiye Barolar Birliği (TBB), avukatlık mesleğinde yapay zeka araçlarının güvenli, bilinçli ve mesleki yükümlülüklerle uyumlu bir şekilde kullanılmasına dair “Avukatlar İçin Yapay Zeka Kullanımı Tavsiye Rehberi”ni yayımladı.

ANKARA (İGFA) – TBB Bilişim ve Teknoloji Hukuku Komisyonu tarafından oluşturulan rehber, mesleki sırların korunması, kişisel verilerin güvenliği, insan denetimi, hukuki doğrulama ve avukatın nihai sorumluluğu gibi önemli başlıklar altında temel ilke ve ölçütler belirliyor.

“MESLEKİ SORUMLULUK YAPAY ZEKAYA DEVREDİLEMEZ”

TBB Başkanı Av. R. Erinç Sağkan, rehberin önsözünde yapay zekanın etkili bir biçimde kullanıldığında savunma hakkını güçlendirebileceğini, hukuki hizmetlerin kalitesini artırabileceğini ve mesleki verimliliğe katkıda bulunabileceğini ifade etti.

Sağkan, avukatlık mesleğinin bağımsızlık, sır saklama, mesleki özen ve etik sorumluluk temellerine dayandığını belirterek, “Avukat, yapay zekadan faydalanabilir; ancak mesleki sırrı, kişisel verileri, müvekkilin menfaatini, nihai hukuki muhakemeyi ve mesleki sorumluluğu hiçbir koşulda yapay zekaya veya üçüncü şahıslara devredemez” şeklinde konuştu.

HALÜSİNASYON RİSKİNE DİKKAT ÇEKİLDİ

Rehberde, yapay zekanın gerçekte mevcut olmayan içtihat, mevzuat veya kaynaklar üretebilme yeteneğine sahip olduğu ve bu duruma “halüsinasyon” riski denildiği vurgulandı. Bu nedenle yapay zeka çıktılarının, resmi ve güvenilir kaynaklardan doğrulanmadan mahkemeye, idareye, müvekkile veya üçüncü kişilere sunulmaması gerektiği belirtildi.

MÜVEKKİL SIRRI VE KİŞİSEL VERİ İÇİN SINIRLAR

Tavsiye rehberi, kamuya açık veya sözleşmeye dayalı güvence sistemlerinin yetersiz olduğu durumlarda, anonimleştirilmemiş müvekkil bilgileri, özel nitelikli kişisel veriler, dosya içerikleri, ticari sırlar ve stratejik müzakere bilgileri gibi verilerin aktarılmaması gerektiğini ortaya koyuyor.

Ayrıca kişisel veri işleyen yapay zeka sistemlerinde verilerin nerede işlendiği, saklandığı, model eğitiminde kullanılıp kullanılmadığı ve üçüncü kişilere aktarım durumu gibi konuların mutlaka göz önünde bulundurulması gerektiği vurgulandı.

Rehberde yapay zeka kullanımı dört farklı grupta sınıflandırıldı: serbest yardımcı kullanım, sınırlı ve kontrollü kullanım, özel güvence ve gerekli durumlarda onama bağlı kullanım ile yasak kullanım. Genel mevzuat araştırması ve kamuya açık metinlerin özetlenmesi düşük riskli kullanım alanları olarak değerlendiriliyor; dilekçe ve sözleşme taslakları ile içtihat ön elemesinin insan denetimi ve veri güvenliği gerektirdiği ifade ediliyor.

TBB, avukatlık bürolarının kendi özel ihtiyaçlarına uygun bir yapay zeka kullanım politikası geliştirmelerini de önerdi. Bu kapsamda, hangi araçların kullanılacağı, hangi verilerin sisteme aktarılmayacağı, yetkilendirme düzeyleri, doğrulama süreçleri ve olası ihlallerde izlenecek yöntemlerin önceden belirlenmesi gerektiği ifade edildi.

İlgili rehbere ulaşmak için tıklayabilirsiniz