(ANKARA) – Türkiye Belediyeler Birliği (TBB) Encümeni, yaptığı açıklamada, “Halkın oyuyla seçilmiş belediye başkanları, uzun bir süredir endişe verici bir hukuki süreçle karşı karşıya kalmaktadır. Bu süreçte, görev yaptıkları il ve ilçedeki işlemler hakkında başka illerdeki savcılıklar tarafından başlatılan soruşturmalar, doğal hakim ilkesini ihlal eden bir yöntemle yürütülmektedir. Üstelik bu soruşturmaların neredeyse tamamı, tutuksuz yargılanma ilkesini göz ardı ederek tutuklamalarla sonuçlanmaktadır. Özellikle muhalefet partilerine mensup belediye başkanlarına yönelik bu uygulamalar dikkat çekmektedir.” ifadesini kullandı.

TBB Mart Ayı Olağan Encümen Toplantısı, Birlik Başkan Vekili ve Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer’in başkanlığında gerçekleştirildi. Toplantıda yerel demokrasinin işleyişi, hukuk devleti ilkeleri ve yerel yönetimlerin kurumsal yapısı gibi konular güncel gelişmeler çerçevesinde ele alındı. Bu bağlamda, yerel yönetim mevzuatında yapılması planlanan düzenlemeler ve belediyelerin karşılaştığı maliyet baskıları üzerinde değerlendirmeler yapıldı. Toplantıda farklı konularda görüş birliğine varıldığı bildirildi:

“TBB’nin yerel yönetimlerin kurumsal temsilini ve demokratik işleyişini koruma sorumluluğu bulunmaktadır.” açıklamasıyla devam eden metinde, halkın oyuyla seçilmiş belediye başkanlarının kaygı verici bir hukuki süreçten geçtiği vurgulandı. Bu süreçte, doğal hakim ilkesinin ihlali ve başka illerdeki savcılıklarca başlatılan soruşturmaların tutuklamalarla sonuçlanması üzerindeki kaygılar tekrar dile getirildi.

Toplantıda, demokratik meşruiyetin esasını oluşturan seçmen/seçilmişlik iradesinin, hukukun üstünlüğünün ve yerel yönetimlerin anayasal güvencelerinin titizlikle değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi. Bu uygulamaların hukuk devleti ilkesini zayıflattığına dair derin kaygılar mevcut olduğu belirtildi. Özellikle muhalefet partilerine mensup belediye başkanlarına yönelik bu durumun dikkat çekici olduğu kaydedildi.

Mahalli idarelerin, yerel müşterek ihtiyaçları karşılamak amacıyla kurulmuş ve idari ile mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişilikleri olduğu vurgulandı. Bu çerçevede, yerel yönetimleri doğrudan etkileyen mevzuat düzenlemelerinde yerinden yönetim ilkesinin güçlendirilmesi ve katılımcı idare anlayışının hayata geçirilmesi büyük önem taşıyor. Merkezi yönetim tarafından yerel yönetim mevzuatında yapılacak değişikliklerin, belediyelerin görev, yetki ve sorumluluk alanları ile mali yapıları üzerinde etkili olabileceği değerlendirildi.

Yerel yönetimleri doğrudan etkileyen ve gelecek kuşakları da kapsayan düzenlemelerin hazırlanması sürecinde, tüm belediyeleri temsil eden TBB’nin kurumsal görüş ve önerilerinin dikkate alınması gerektiği belirtildi. Bu durum, demokratik yönetişim ilkeleri, kamu hizmetlerinin etkinliği ve idarenin bütünlüğü açısından hayati bir gereklilik olarak ifade edildi. Belediyelerin sahada karşılaştıkları sorunlara dair bilgi ve tecrübenin karar alma süreçlerine yansıtılması, kamu kaynaklarının daha etkin kullanılmasına ve vatandaş memnuniyetinin artmasına katkı sağlayacaktır.

Toplantıda, son dönemlerde küresel ölçekte artan enerji ve akaryakıt maliyetlerinin belediyelerin hizmet sunum kapasitesi üzerinde ciddi bir mali baskı oluşturduğuna dikkat çekildi. Bu durumun, toplu taşıma hizmetlerinden altyapı ve üstyapı yatırımlarına kadar birçok alanda belediyelerin giderlerini önemli ölçüde artırdığı ifade edildi. Hizmet maliyetlerindeki artışa rağmen, genel bütçe vergi gelirlerinden belediyelere aktarılan payların artırılmaması ve belediyelerin öz gelir kaynaklarının güncellenmemesi, yerel yönetimlerin mali dengelerini zorlayan temel unsurlar olarak nitelendirildi. Bu bağlamda, belediye hizmetlerinde aksama yaşanmaması, yerel kamu hizmetlerinin sürekliliğinin sağlanması ve mali sürdürülebilirliğin güçlendirilmesi için bazı adımlar atılması gerektiği değerlendirildi:

Belediyelerin genel bütçe vergi gelirlerinden aldıkları paylar üzerindeki kamu alacağı kesintilerinin, önceki dönem uygulamalarında olduğu gibi Cumhurbaşkanı Kararı ile geçici olarak durdurulması, toplu taşıma hizmetlerinde kullanılan akaryakıta ilişkin Katma Değer Vergisi oranının düşürülmesi ve Özel Tüketim Vergisi bakımından istisna getirilmesine yönelik yasal düzenleme yapılması gerektiği ifade edildi.