Borsa İstanbul, 2023 yılı itibarıyla yatırımcı sayısında kayda değer bir artış yaşasa da, bilanço dönemi öncesinde küçük yatırımcıların borsa ile olan bağlarının zayıfladığı gözlemleniyor. Milyoner yatırımcıların payı ise artmaya devam ediyor. Halka arzların giderek durma noktasına gelmesi, yüksek faiz oranlarının riskli varlıkların cazibesini azaltması, yatırımcıların beklentilerini karşılamayan bilanço sonuçları ve küresel ekonomik gelişmeler borsadaki genel görünümün önümüzdeki süreçte olumsuz yönde devam edeceğini işaret ediyor.

2023 Ekim ayında borsa yatırımcı sayısı 8.5 milyonu aşarak bir rekor kırmıştı. Ancak bu gelişmenin ardından, yatırımcı sayısı 1.9 milyon kişi azalırken, güncel rakam 6.6 milyon seviyesine gerileyerek dikkat çekti. Bununla birlikte, 1 milyon liranın üzerinde hisse yatırımı olan bireylerin sayısındaki artış ise yüzde 23.7 oranında yükselerek 247 bini aştı. Milyoner yatırımcıların sayısındaki artış yalnızca sayısal olarak değil, aynı zamanda toplam portföy büyüklüğünde de kendini gösteriyor. Garanti BBVA’nın yaptığı analize göre, 10 milyon liranın üzerinde hisse yatırımı olanların toplam portföydeki payı 2023 yılında yüzde 67.93 iken, 2024 yılının mart ayında bu oran yüzde 72.85’e çıkmış durumda.

Bahçeşehir Üniversitesi’nden Prof. Dr. Hakkı Öztürk, borsadaki yatırımcı sayısının 2020’li yıllara kadar 1 milyon seviyelerinde seyrettiğine dikkat çekiyor. Öztürk, halka arzların tavan yaptığı dönemin ardından borsanın yüksek faiz ortamında cazibesini kaybettiğini ifade ederek, ‘Bir hikayesi olmayan’ Borsa İstanbul’un mevcut koşullarda baskı altında kalmaya devam edeceğini vurguladı. Ekonomist Filiz Eryılmaz da, borsada temmuz ayına kadar güçlü bir yükseliş beklemediğini belirtti.

Halka Arzların Yüzde 50’si Zarara Sebep Oldu

Küçük yatırımcıların borsa ile bağlarını koparmasında halka arzların önemli bir rol oynadığı anlaşılmaktadır. Geçmişte 3-4 milyon yatırımcının katıldığı halka arzların, günümüzde yerini 200 bin seviyelerine düşen katılımlara bıraktığı görülüyor. Bu durum, Sermaye Piyasası Kurulu’nun 2024 yılının şubat ayında halka arzları yavaşlatma kararı almasının ardından daha da belirginleşti. O tarihten bu yana, herhangi bir şirketin halka açılmamış olması, piyasalardaki duraksamanın bir göstergesi olarak öne çıkıyor. 2024 yılı itibarıyla halka arz olan 12 şirketten 6’sının yatırımcılarına kaybettirdiği kaydedildi, bazı hisselerin ise halka arz fiyatının yüzde 40 altında işlem görmesi piyasalardaki güven sorununu artırıyor.

Halka arzların önemli kısmının sadık yatırımcılarını olumsuz etkilediği bu konjonktürde, piyasa katılımcılarının endişeleri giderek artıyor. Dolayısıyla, borsanın geleceği hakkında daha temkinli bir yaklaşım sergilemeleri gerektiği düşünülüyor. Zira, yüksek faiz oranları ve küresel belirsizlikler yatırımcıların risk alma iştahını ciddi anlamda daraltmış durumda.

Bu bağlamda, yatırımcıların piyasalardaki dalgalanmalara karşı daha dikkatli ve bilinçli hareket etmesinin önemi bir kez daha ortaya çıkıyor. Özellikle küçük yatırımcılar, kayıplarını minimize etmek ve finansal hedeflerine ulaşmak için daha fazla bilgi ve analiz yapma gerekliliği hissediyor. Son yıllarda, borsa yatırımlarını artıran bireylerin mali okuryazarlık seviyelerinin artırılması ve piyasa dinamiklerinin daha iyi anlaşılması gerektiği vurgulanıyor. Bu anlamda, yatırım eğitimlerine ve seminer