17 Ağustos Marmara Depremi’nin 27. yılı dolayısıyla bir basın toplantısı düzenleyen İMO Bursa Şubesi Başkanı Serdar Atilla Erdem, Bursa’nın deprem tehlikesine karşı kapsamlı bir yapı stoğu envanteri oluşturulması çağrısında bulundu. Erdem, “Deprem sonrası müdahale eden değil, deprem olmadan önce riskleri ortadan kaldıran bir kent yönetimi anlayışına geçmeliyiz” ifadesini kullandı.

BURSA (İGFA) – 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin 27. yıl dönümünde, İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Bursa Şubesi, kentin deprem riski konusunda önemli mesajlar verdi. Şube Başkanı Serdar Atilla Erdem, Bursa’nın yapı stokunun bilimsel verilerle belirlenmesi, kentsel dönüşümün mahalle ölçeğinde gerçekleştirilmesi ve yapı denetiminin güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Erdem, 17 Ağustos’un yalnızca anma günü olmadığını belirterek, son 27 yıl içinde depremle ilgili önemli bir bilgi birikiminin oluştuğunu ancak bu bilgilerin yeterince hızlı bir şekilde hayata geçirilemediğini ifade etti.

6 Şubat 2023 depremleri ve son yıllarda Marmara ile Batı Anadolu’da meydana gelen diğer depremler, mevcut yapı stokunun önemini bir kez daha gözler önüne serdi. Erdem, “Depremi engelleyemeyiz ama depremin afete dönüşmesini engelleyebiliriz. Bu, sağlam ve bilimsel verilere dayalı, düzenli denetlenen yapılarla mümkün” dedi.

“BURSA’NIN YAPI STOĞUNU BİLMEDEN DÖNÜŞÜM YÖNETİLEMEZ”

Bursa’nın 2025 itibarıyla 3 milyon 263 bin 11 kişilik nüfusuyla Türkiye’nin en kalabalık dördüncü ili olduğunu hatırlatan Erdem, nüfus ve yapılaşma baskısının deprem riskini artırdığını söyledi. Yapıların yaşı, sistemleri, zemin koşulları, taşıyıcı sistem özellikleri gibi kriterlerin bilimsel verilerle belirlenmesi gerektiğine dikkat çekti.

İMO Bursa Şubesi’nin öncelikli talebi, tüm Bursa’yı kapsayan bir yapı stoğu envanteri oluşturulmasıdır. Erdem, göçme riski taşıyan yapıların belirlenerek güçlendirilmesi veya yerinde dönüşüm seçenekleriyle güvenli hale getirilmesi gerektiğini ifade etti.

“DÖNÜŞÜM PARSEL DEĞİL, MAHALLE BAZLI OLMALI”

Kentsel dönüşümün yalnızca eski binaların yenilenmesiyle sınırlı olmaması gerektiğini vurgulayan Erdem, ulaşım, açık alanlar, altyapı, sağlık, enerji ve iletişim sistemlerinin de afetlere dayanıklı hale getirilmesi gerektiğini belirtti. Dönüşüm süreçlerinin kamu kurumları, belediyeler, üniversiteler, meslek odaları ve vatandaşların katılımıyla yürütülmesi gerektiğini ifade eden Erdem, “Kentsel dönüşüm parsel bazında rant anlayışıyla değil, mahalle ölçeğinde ve bütüncül bir yaklaşımla ele alınmalıdır” dedi.

Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen Dijital Deprem Risk Haritalanması projesinin önemine değinen Erdem, kent genelinde ortak bir veri altyapısının oluşturulmasının ve bu verilerin dönüşüm kararlarının temelini oluşturmasının gerekliliğini vurguladı.

“BİNALAR 5 YILDA BİR MUAYENE EDİLMELİ”

İMO Bursa Şubesi’nin önerileri arasında mevcut binalar için periyodik Bina Muayene Sistemi de yer alıyor. Erdem, bir binanın inşa edildiği gün güvenli olmasının, kullanım süresi boyunca güvenli kalacağı anlamına gelmediğini belirtti. Taşıyıcı sisteme yapılan bilinçsiz müdahalelerin yapı güvenliğini tehdit edebileceğine dikkat çekti. Bu nedenle binaların her 5 yılda bir denetimden geçirilmesi gerektiğini önerdi.

“YETKİN MÜHENDİSLİK SİSTEMİ HAYATA GEÇİRİLMELİ”

İMO Bursa Şubesi ayrıca mühendislik hizmetlerinde yetkinlik ve belgelendirme sisteminin hayata geçirilmesini talep etti. Erdem, “Dört yıllık lisans eğitimini tamamlayan her mühendisin, mesleki deneyim ve uzmanlık ayrımı yapılmaksızın sınırsız sorumluluk üstlenmesi doğru değildir” diyerek, mühendislik hizmetlerinde çağdaş bir sistem oluşturulması gerektiğini ifade etti. Ayrıca yapı denetim sisteminin güçlendirilmesi gerektiğini de belirtti.

“DEPREM OLMADAN ÖNCE İNŞAAT MÜHENDİSİYLE TANIŞIN”

Erdem, deprem hazırlığının yalnızca kamu kurumlarının sorumluluğunda olmadığını belirterek, vatandaşlara da önemli bir çağrıda bulundu. Vatandaşların oturdukları binaların durumunu sorgulaması ve taşıyıcı sistemlere yapılan müdahalelere dikkat etmeleri gerektiğini ifade etti. “Deprem olduktan sonra değil, deprem olmadan önce inşaat mühendisiyle tanışmak gerekiyor” dedi.

Erdem, 17 Ağustos’un 27. yılında Bursa için atılması gereken öncelikli adımları kapsamlı bir yapı stoğu envanteri, bilimsel verilere dayalı kentsel dönüşüm stratejisi, mahalle ölçeğinde dönüşüm, etkin yapı denetimi, periyodik bina muayenesi ve yetkin mühendislik sistemi olarak sıraladı.

“Deprem bir doğa olayıdır; ancak yıkım kader değildir” diyen Erdem, “Deprem hazırlığı, ertelenebilecek bir yatırım değil, doğrudan yaşam hakkının gereğidir” mesajını verdi.