Uzun bir süredir tartışmalara neden olan “çerçeve yasa” teklifi, çözüm sürecinin geleceği ve silah bırakanların durumu gibi konulara ışık tutuyor. Teklifin sona ermesiyle birlikte, kasten öldürme suçu işlemiş olanların bu yasadan yararlanamayacağı belirtiliyor. 2005 yılı öncesinde ağırlaştırılmış müebbet ya da müebbet hapis cezasını gerektiren suçları işleyenler de bu kapsamın dışında kalacak. Ancak bu tarihten sonra, bu tür suçları işleyenlerin, eğer kasten öldürme suçu işlememişlerse yasadan faydalanma imkânı bulunuyor. Teklif, dava ve soruşturmaları ertelenen kişilerin de siyasete dönüş yapabilmesine olanak tanıyor. Cezaları 5 yıl erteleme süresi olanlar iki, 10 yıl erteleme süresi olanlar ise üç yıl sonra kurul kararıyla siyasi partilere katılabilecekler. Yasa, TBMM’de onaylanıp Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından hemen yürürlüğe girmeyecek. Milli Güvenlik Kurulu, örgütün silah bıraktığını onaylayıp bu karar Resmi Gazete’de yayımlandıktan sonra yürürlük süresi başlayacak ve bu süre 6 ay ile sınırlı olacak. Altı ay içinde başvuruda bulunmayanlar, yasadan yararlanamayacak. Bu yasa, sadece Kandil ve çevresindeki silahlı örgüt üyelerini değil, PKK nedeniyle terör suçundan yargılanan Avrupa’daki ve cezaevlerinde bulunan kişileri de kapsıyor. Eğer uygulamaya geçilirse, AİHM kararına rağmen serbest bırakılmayan Selahattin Demirtaş gibi siyasetçiler de özgür kalma şansına sahip olabilecekler.

“Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” olarak adlandırılan bu çerçeve yasaya ek olarak, bir genelge de hazırlanacak. Teklifin detayları ve yanıtları şu şekilde sıralanıyor:

BU HABERİ, iahaber ABONELERİNİN DE
SAĞLADIĞI KATKIYLA OKUYORSUNUZ.

iahaber’E ABONE OL,
BAĞIMSIZ GAZETECİLİĞİ DESTEKLE!

ABONE OL

Zaten abone misiniz?
Üye girişi yapın

1. Kanun, sadece PKK/KCK’yı mı kapsıyor, diğer örgütler, PKK gibi fesih kararı alırsa kanundan yararlanabilir mi?

Teklif, doğrudan PKK/KCK için hazırlandı. Kanunun, örgütün kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin tespitine yönelik hazırlandığı vurgulanıyor. Diğer örgütlerin kendini feshetmesi durumunda da yasadan faydalanamayacakları belirtiliyor.

2. Kanuna göre, örgütün her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin kontrolünü kim yapacak, örgütün “silahları imha ettik, gömdük” demesi yeterli olacak mı?

Teklifte, örgütün fiili varlığını sona erdirdiği ve silahsızlandığının güvenlik kurumlarınca tespit edileceği ifade ediliyor. Bu tespitten sonra teyit görevi Milli Güvenlik Kurulu’na verilecek.

3. Kanun, hangi suçları kapsam içine alıyor?

Teklife göre, PKK/KCK terör örgütünü kurma, yönetme, üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, örgütün propagandasını yapma gibi suçlar ile bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçlar yasada yer alıyor.

4. Hangi suçlar kapsam dışında bırakılıyor?

Örgüt faaliyeti çerçevesinde kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar kapsam dışı tutulmuştur.

5. Neden bu tarih esas alındı, bu suçların kapsam dışında tutulması ne anlama geliyor?

1 Haziran 2005 tarihi, yeni Türk Ceza Kanunu’nun yürürlüğe girdiği tarihtir. Bu tarihten önce açılan müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren davalar kapsam dışı kalıyor. Örneğin, Öcalan dahil örgüt yöneticilerinin yeniden yargılanmaları bu yasadan yararlanamayacak.

6. Bu durumda silahlı eylemlere katılanlar yasadan yararlanabilecek mi?

Teklife göre, bir insanı öldürüp işlemediği tespit edilecek. Eğer güvenlik birimlerinin bu yönde bir tespiti yoksa, silahlı eylemlere katılanlar yasadan yararlanabilecekler.

7. 1 Haziran 2005’ten sonra ağırlaştırılmış müebbet veya müebbet hapis gerektiren bir suç işleyen kişiler kanundan yararlanabilecek mi?

Eğer kasten öldürme suçu işlememişlerse, bu kişiler yasadan faydalanabileceklerdir.

8. Silah bırakan, geri dönmek isteyen örgüt üye ve yöneticileri nereye başvuracak?

Başvurular, ilgili savcılık ve mahkemelere yapılacak. Ancak yasanın kapsamına girenlerin değerlendirilmesi, halihazırda yürütülen soruşturma ve kovuşturma süreçleri çerçevesinde yapılacaktır.

9. Başvurudan sonra dava ve soruşturmalar düşecek mi?

Üst sınırı 15 yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlarda 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 10 yıl süreyle soruşturma ve kovuşturmalar ertelenecek.

10. Bu suçlardan tutuklu bulunan ya da adli kontrol uygulanan örgüt üye ve yöneticileri serbest mi kalacak?

Evet, erteleme kararı verilen suçlarla ilgili tutuklama ve adli kontrol tedbirleri kaldırılacak. Dava üst mahkemelerde devam ediyorsa, bozma kararı verilecektir.

11. Belirtilen sürelerde yeni suç işlenmez