10 Nisan 2026 13:26

Güncelleme: 10 Nisan 2026 16:49

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Genel Başkan Yardımcısı Sezgin Tanrıkulu, Adalet Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni yargı reformunu gündeme getirdi. Tanrıkulu, Adalet Bakanı Akın Gürlek’e yanıtlanması talebiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına soru önergesi sundu. Tanrıkulu, Gürlek’e “Planlanan düzenlemelerin küçük esnaf ve KOBİ’ler üzerindeki etkileri nelerdir?” şeklinde bir soru yöneltti.

İcra ve iflas sisteminin yeniden yapılandırılması ile tahkim mekanizmasının genişletilmesine ilişkin önemli yasal düzenlemeler için Tanrıkulu, Bakan Gürlek’e yönelik 9 maddelik bir soru önergesi hazırladı. Bu önergenin içeriği şöyle belirlendi:

“Genel Reform Çerçevesi’nde, icra-iflas sistemi ve tahkim hukuku ile ilgili hazırlanan reform paketinin kapsamı nedir? Bu düzenlemelerin oluşturulmasında hangi akademik, yargısal ve sektörel paydaşlardan görüş alınmıştır? Reform paketine yönelik bir etki analizi yapılmış mıdır? Yapıldıysa sonuçları nelerdir?

İcra ve İflas Kanunu’nda planlanan değişiklikler doğrultusunda, mevcut İcra ve İflas Kanunu’nun “Cebri İcra Kanunu” olarak değiştirilmesinin nedeni nedir? Bu değişiklikle birlikte takip süreleri, haciz prosedürleri ve borçlu hakları nasıl bir değişim gösterecektir? Yeni düzenleme ile borçluların temel haklarının korunması için hangi güvenceler sağlanmaktadır?

İcra İflas Daireleri Başkanlığı Modeli’nin kurulması öngörülen İcra ve İflas Daireleri Başkanlıklarıyla ilgili olarak; hukuki statüsü, yetki alanı ve denetim mekanizması nedir? Bu başkanlıkların kurulması, yargı teşkilatında yeni bir hiyerarşik yapı oluşturacak mı? Bu modelin, yargı bağımsızlığı ve tarafsızlığı açısından yaratabileceği risklere dair bir değerlendirme yapılmış mıdır?

Tahkim Yasası’nda yapılacak değişikliklerle tahkim mekanizmasının kapsamı genişleyecek. Hangi uyuşmazlık türleri zorunlu veya fiili olarak tahkime yönlendirilecektir? Tahkimin yaygınlaştırılması, mahkemelere erişim hakkını (Anayasa m.36) sınırlayacak mıdır? Uluslararası yatırımcılar lehine düzenlenecek tahkim hükümleri ile yerli yatırımcılar arasında bir eşitsizlik oluşma riski değerlendirilmiş midir? Türkiye’de tahkim kararlarının uygulanma süresi ortalaması nedir ve bu süreyi kısaltmaya yönelik somut hedefler nelerdir?

Ticari ve iş davalarının süreleri hakkında Türkiye genelinde; ticaret mahkemelerinde görülen davaların ortalama süresi ile iş mahkemelerinde görülen davaların ortalama süresi nedir? Bu sürelerin OECD ve AB ülkeleri ile karşılaştırmalı durumu nasıldır? Yargılama sürelerini kısaltmak amacıyla yargı personeli, mahkeme sayısı ve dijitalleşme yatırımları artırılacak mı?

Çek Hukuku ve finansal güvenlik açısından, Çek Kanunu’nda yapılması planlanan değişiklikler nelerdir? Son beş yılda sahte çek ve karşılıksız çek oranları nasıl bir değişim göstermiştir? Planlanan düzenlemelerin küçük esnaf ve KOBİ’ler üzerindeki etkileri nelerdir?

Yabancı yatırım ve hukuk güvenliği bağlamında, Türkiye’de son beş yılda doğrudan yabancı yatırım girişlerinin yıllara göre dağılımı nasıldır? Yatırımcıların en fazla şikâyet ettiği hukuki sorunlar nelerdir? Planlanan düzenlemelerin yatırım ortamına etkisine dair nicel hedefler (yatırım artışı, dava süresi azalması vb.) belirlenmiş midir?

Hukuk devleti ve insan hakları boyutunda, yapılacak düzenlemelerin adil yargılanma hakkı, mahkemeye erişim hakkı ve hukuk devleti ilkesi üzerindeki etkilerine dair bir anayasal uygunluk analizi yapılmış mıdır? Reform sürecinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatları ve Avrupa Konseyi standartları dikkate alınmış mıdır?

Uygulama takvimi açısından, söz konusu reform paketinin TBMM’ye sunulma tarihi, yürürlüğe giriş takvimi ve kademeli uygulama planı nedir?”