Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı, artan akran zorbalığı ve çocukların karıştığı şiddet olaylarına ilişkin değerlendirmesinde, ağır cezaların yerine erken müdahale ve destekleyici politikaların daha etkili olduğunu belirtti.

İSTANBUL (İGFA) – Son yıllarda Türkiye’de meydana gelen şiddet olayları ve akran zorbalığı, çocukların güvenli bir ortamda yaşama hakkının ihlal edildiğini gözler önüne seriyor. Kamuoyunda büyük yankılar uyandıran Ahmet Minguzzi ve Atlas Çağatay vakaları, çocukların hem şiddetin mağduru hem de faili olabildiği karmaşık bir sistemsel sorunu ortaya koyuyor.

Olayların ardından kamuoyunda iki farklı yaklaşım dikkat çekiyor. Bir grup, çocukların yaş ve gelişimsel özelliklerini göz ardı ederek daha ağır cezaların uygulanmasını talep ederken, diğer grup ise çocukların suça yönelmesinin altında yatan sosyal, ekonomik ve psikolojik nedenlerin ele alınması gerektiğini savunuyor. Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı, bu çözüm tartışmalarında çocuk suçluluğunu tetikleyen etkenlerin ve sorumluluk zincirinin doğru bir şekilde analiz edilmesi gerektiğini vurguluyor.

ARAŞTIRMALAR ÖNLEMENİN ETKİSİNİ GÖSTERİYOR

Vakfın yürüttüğü çalışmalar ve yayımladığı izleme-değerlendirme raporları, çocukların adalet sistemiyle karşılaşmadan önce desteklenebileceğini ortaya koyuyor. 2024–2025 Gençlik Merkezi Programı İzleme ve Değerlendirme Raporu’na göre, programa katılan ve riskli davranışlar sergileyen hiçbir çocuğun program süresince çocuk adalet sistemine dâhil olmadığı ifade ediliyor. Raporda ayrıca, çocukların risk alma davranışlarında azalma, psikolojik dayanıklılıklarında ve sosyal destek algılarında anlamlı artışlar tespit edildiği belirtiliyor.

Diğer yandan, çocukların özgürlüklerinden mahrum bırakıldığı durumlarda hak ihlallerinin derinleştiğine dikkat çekiliyor. Vakfın çocuk mahpusların eğitim hakkına erişimini izleyen çalışmaları, birçok çocuğun nitelikli eğitime ulaşamadığını ve bunun yeniden suça sürüklenme riskini artırdığını vurguluyor.

Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı, çocukların yalnızca “şiddet uygulayan bireyler” olarak etiketlenmesinin çözüm üretmediğini ifade ediyor. Yoksulluk, ayrımcılık, eğitimden kopuş, aile içi şiddet, ihmal ve yetersiz sosyal destek mekanizmalarının çocukların suçla ilişkilenmesinde önemli bir rol oynadığına dikkat çekiliyor.

ÇÖZÜM: ERKEN MÜDAHALE VE ÇOK PAYDAŞLI MODELLER

Vakfa göre, çocuklara yönelik şiddeti azaltmanın anahtarı, erken uyarı ve önleme mekanizmalarının güçlendirilmesinden geçiyor. Ailelerle birlikte yürütülen destekleyici çalışmalar, okullarda ve yerel düzeyde psikososyal hizmetlerin yaygınlaştırılması ile çocukların kendilerini güvende hissedecekleri alanlara erişiminin artırılması, çözümün temel unsurları arasında yer alıyor. Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı, kamuoyunu ve karar alıcıları çocuklara yönelik şiddet karşısında cezalandırma refleksi yerine, çocuk hakları temelli ve önleyici politikalar geliştirmeye çağırarak, “Çocukları korumanın yolu onları cezalandırmak değil, desteklemekten geçiyor” mesajını veriyor.

Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı’nın çocukların suça sürüklenmesini önlemeye yönelik araştırmanın detaylarına ulaşmak için tıklayabilirsiniz