Türkiye'nin önde gelen örtü altı sebze üretim merkezi olan Antalya'da, son zamanlarda etkili olan şiddetli yağışlar tarım alanlarında büyük kayıplara yol açtı. Kaş, Demre, Kumluca ve Finike'deki seralar su altında kalırken, Manavgat'ta dolu ve hortum, Aksu ve Serik'te de kuvvetli yağışlar görüldü. Demre'nin Çevreli ve Üçağız mahallelerinde sel nedeniyle birçok sera zarar gördü. Manavgat'ta 381 dekar tarım alanı doludan, 10 bin 540 metrekare sera alanı da hortumdan etkilendi. Bu afetlerin ardından üretimde düşüş ve sebze fiyatlarında artış beklenirken, Antalya Toptancı Hali'nde tam tersi bir durum ortaya çıktı.
YAYLA VE SAHİL ÜRETİMİ DEVAM EDİYOR
Antalya'da sonbahar, kış ve ilkbahar dönemlerinde sahil seralarında, yaz aylarında ise yüksek rakımlı yayla seralarında sebze üretimi yapılıyor. Bu yıl, mevsim normallerinin üzerinde seyreden hava sıcaklıkları sebebiyle yayla bölgelerinde üretim devam ederken, sahil seralarında ise yaklaşık 15-20 gündür yeni sezon ürünleri toplanıyor. İki bölgede aynı anda ürün bulunması, sel felaketlerine rağmen domates ve biber fiyatlarının düşmesine sebep oldu. Antalya'nın yanı sıra, Muğla'nın Fethiye ve Ortaca ilçelerinde de üretim sürmekte.
DOMATESTE 20, BİBERDE 15 LİRALIK DÜŞÜŞ
Antalya Büyükşehir Belediyesi Toptancı Hali'ndeki 4 Kasım tarihli günlük fiyat listesine göre, domatesin kilogramı kalitesine ve çeşidine göre 25 ile 100 lira arasında işlem gördü. Standart domateste kilogram fiyatı 25-55 lira, salkım domateste ise 50-100 lira olarak kaydedildi. Dolmalık biber 35-50 lira, çarliston biber 80-150 lira, kapya biber 45-95 lira, sivri biber ise 30-60 lira arasında fiyatlandırıldı. Haldeki komisyoncular, son bir hafta içinde domateste kilogram başına yaklaşık 20 lira, biber çeşitlerinde ise 10-15 lira düşüş yaşandığını bildirdi.
ÜRÜN ARTTIKÇA FİYATLAR DÜŞÜYOR
Antalya Toptancı Hal Yaş Sebze ve Meyve Komisyoncuları Derneği (ANTKOMDER) Başkanı Nevzat Akcan, sahil seralarında yaklaşık 15-20 gündür hasadın başladığını belirtirken, yaylalardaki üretimdeki azalma nedeniyle bir süre önce domates fiyatlarının artış gösterdiğini ifade etti. Akcan, "Yayla bölgelerimiz bu yıl zor bir dönem geçiriyor. Ürün azalınca fiyatlarda yapay bir artış oldu. Bu, yeni pazar bulmamızdan değil, ürün eksikliğinden kaynaklandı. Domatesin fiyatı halde 50, 60, 70, hatta 80 liraya kadar çıkmıştı. Şimdi Antalya'da yeni sezon üretimi artıyor. Örtü altı seralarda hasat başlamış durumda. Bugün domates 25 lira, bu üretici için zarar demek" dedi.
ÜRETİCİYİ ZOR BİR YIL BEKLİYOR
Sebze fiyatlarının düşmesinin üreticiler için ciddi sıkıntılar oluşturduğunu ifade eden Akcan, tarımsal üretim maliyetlerinin çok yükseldiğini söyledi. Akcan, "Tarım sektörü olarak zor bir yıl bizleri bekliyor. Enflasyon sürekli sebze fiyatları üzerinden değerlendirme yapıyor. Ancak, üreticinin maliyeti göz önünde bulundurulmuyor. Eskiden ana maliyetlerimiz tohum, fide, ilaç ve gübreydi, şimdi işçilik, mazot ve enerji bunları geçti. Üretim maliyetleri bu şekilde devam ederse sektör sıkıntıdan çıkamaz" diye konuştu.
HALDE 25, MARKETTE 75 LİRA
Hal fiyatları ile market fiyatları arasındaki büyük farkın Nakliye, işçilik ve ürün kayıplarının tüketici fiyatlarına yansıdığını belirten Akcan, "Burada 25 liraya satılan domatesi İstanbul'a veya Ankara'ya bedava göndersek bile yaklaşık 20 lira nakliye ve diğer maliyetler oluşuyor. Tüketiciler artık masrafların önüne geçemiyor. Marketlerde ise fiyatlar çok daha yüksek; burada 25 lira olan ürün markette 75 liraya satılabiliyor, ancak marketlerde de ürünler satılamadan çöpe gidiyor. Marketler bu kayıpların maliyetini tüketiciye yansıtıyor. Pazar yerlerinde ise market fiyatları kadar yüksek fiyatlar söz konusu değil" dedi.
FİYATLAR DAHA DA DÜŞEBİLİR
Yeni sezon üretimindeki artışla fiyatların daha da gerileyebileceğini dile getiren Akcan, ihracatta yaşanan sıkıntıların da piyasayı etkilediğini belirtti. Akcan, "Geçen hafta domates 50-70 lira bandındaydı; bugün 40-50 lira bandına kadar düştü. Daha da düşebilir çünkü üretim artıyor. İhracatta ve gümrüklerde sorunlar mevcut. Üreticinin maliyeti artarken ürün fiyatlarının bu kadar düşmesi sürdürülebilir değil" diye konuştu.
BU YIL YAYLA DOMATESİ DEVAM EDİYOR
Antalya Toptancı Hali'nde komisyonculuk yapan Selahattin Yılmaz, şiddetli yağışların ardından fiyatlarda artış beklediklerini ancak bunun gerçekleşmediğini kaydetti. Yılmaz, "Yağışların fiyatları kısa sürede artıracağını düşünüyorduk. Ancak şu an özellikle biberde fiyatlar düşük. Domates geçen yılın aynı dönemine göre biraz daha yüksek olsa da son bir haftada ciddi düşüş yaşandı. Geçen yıl bu dönemlerde domatesi 25-30 liraya satıyorduk, sonrasında ise ani bir yükseliş olmuştu. Geçen yıl yayla domatesi, hava koşulları nedeniyle erken bitmişti, fakat bu yıl hala devam ediyor. Bu durum fiyatlar üzerinde önemli bir etki yapıyor" dedi.
HEM YAYLADA HEM SAHİLDE DOMATES VAR
Yüksek hava sıcaklıkları üretim süresini uzattığını belirten Yılmaz, Antalya dışında Fethiye ve Ortaca bölgelerinde de ürün bulunduğunu ifade etti. Yılmaz, "Şu anda hem yaylada hem sahilde domates var. Biber üretimi de başladı. Fethiye ve Ortaca'da havalar iyi gidiyor. Marketlere ürün sağlayan tedarikçiler, Antalya yerine bu bölgelerden de ürün alabiliyor. Herkes uygun fiyatlı ürünü tercih ediyor; bu nedenle bölgelerdeki fiyatlar birbirine yaklaşıyor. Antalya halinde genel olarak fiyatlarda düşüş görülmekte" diye konuştu.
SELİN ETKİSİ 1 AY SONRA GÖRÜLEBİLİR
Sel felaketlerinin sebze fiyatları üzerindeki etkisinin henüz tam olarak ortaya çıkmadığını ifade eden Yılmaz, özellikle biber üretiminde önümüzdeki haftalarda sorun yaşanabileceğini duyurdu. Yılmaz, "Kumluca, biber üretiminin yoğun olduğu bölgelerden biri. Aşırı yağmur ve nem bitkiye zarar verebilir. Şu anda toplanacak bibere zarar vermese bile, 1 ay sonra toplandıklarında henüz küçük olan ürünleri etkileyebilir. Bu nedenle selin etkisini 1 ay sonra ürün azlığı olarak hissedebiliriz. Şu anda fiyatlar düşmekte ancak ilerleyen dönemde üretimdeki kayıplar etkili olabilir" dedi.
1 HAFTADA YÜZDE 10-20 DÜŞÜŞ VAR
Son 1 haftada sebze fiyatlarındaki düşüşün belirginleştiğini anlatan Yılmaz, "Geçen haftadan bu yana biber çeşitlerinde kilogram başına en az 10-15 lira, domateste ise yaklaşık 20 lira düşüş görüldü. Genel olarak geçen haftaya göre yüzde 10-20 arasında bir gerileme söz konusu. Ancak ürünlerin çeşitlerine ve kalitelerine göre fiyat değişiklikleri yaşanabiliyor" diye aktardı.
İHRACATTA NAKLİYE SIKINTISI
İhracat pazarlarında yaşanan sıkıntıların da fiyatları etkilediğini belirten Yılmaz, Ukrayna'ya sevkiyatlarda sorunlar yaşandığını açıkladı. Yılmaz, "Geçen yıl Ukrayna'ya ürün gönderiminde Karadeniz üzerinden deniz taşımacılığı tercih ediliyordu. Ancak savaş sebebiyle deniz taşımacılığında ciddi sorunlar yaşanmakta. Nakliye fiyatları da çok yükseldi; daha önce 4-5 bin dolar olan sevkiyatlar için şimdi 10 bin doların üzerinde rakamlar duyuyoruz. Bu durum ihracatçıların ürün alımını kısıtlamakta" dedi.




Okuyucu Yorumları0
Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk görüşü siz paylaşın!
Yeni Bir Yorum Bırakın