11 Eylül 2001 tarihinde ABD’de gerçekleştirilen saldırıların baş müsebbibi olarak suçlanan Halid Şeyh Muhammed’in, Haziran 2028’de Amerikan askeri mahkemesinde yargılanması planlanıyor. ABD basınında yer alan bilgilere göre, dava tarihine ilişkin karar bir askeri yargıcın talimatıyla belirlendi. Ancak, yargılama sürecindeki henüz çözülmemiş usul sorunları nedeniyle duruşma tarihinin ertelenebileceği ifade ediliyor.

20 YILDIR GUANTANAMO’DA

Cumhuriyet gazetesinde yer alan habere göre, bir dönem El Kaide’nin en önemli isimlerinden biri olarak gösterilen Halid Şeyh Muhammed, Mart 2003’te Pakistan’da yakalanmıştı.

Muhammed, Eylül 2006’da Küba’daki ABD deniz üssünde bulunan Guantanamo Hapishanesi’ne gönderildi. Yaklaşık 20 yıldır burada tutulan Muhammed, Guantanamo’ya nakil edilmeden önce CIA’in Polonya’daki gizli cezaevlerinde de tutuldu.

Bu süreçte, Muhammed’in ağır sorgulama yöntemlerine ve işkenceye maruz kaldığı, kamuoyuna yansıyan raporlarda yer aldı.

İTİRAF ANLAŞMASI İPTAL EDİLDİ

Temmuz 2025’te bir ABD temyiz mahkemesi, Halid Şeyh Muhammed ile birlikte iki tutuklunun suçlarını kabul etmeleri karşılığında idam cezasından kurtulmalarına olanak tanıyan anlaşmayı iptal etti.

Söz konusu karar, uzun süredir devam eden yargı sürecini yeniden belirsizlik içine soktu.

Haziran 2028 için belirlenen dava tarihinin kesin olmadığı, davanın önündeki başlıca sorunlardan birinin hangi delillerin mahkemede kullanılabileceğine dair hukuki tartışmalar olduğu bildiriliyor.

Özellikle CIA sorguları sırasında elde edilen ifadelerin ve bu süreçte kullanılan yöntemlerin dava dosyasındaki yeri, yıllardır süren yargılamanın en tartışmalı konuları arasında yer alıyor.

GUANTANAMO TARTIŞMALARIN ODAĞINDA

Halid Şeyh Muhammed’in tutulduğu Guantanamo Hapishanesi, 11 Eylül saldırılarının ardından dönemin ABD Başkanı George W. Bush’un talimatıyla açılmıştır.

Küba’da ABD’nin kullandığı deniz üssünde bulunan cezaevinde, bir dönem “terör” suçlamalarıyla yaklaşık 800 kişi tutulmuştur.

İnsan hakları örgütleri, uluslararası hukuk açısından ciddi sorunlar barındırdığını belirttikleri Guantanamo’nun yıllardır kapatılmasını talep ediyor. Cezaevinin hâlâ faaliyette olmasına rağmen, burada tutulan mahkum sayısının geçmiş yıllara kıyasla önemli ölçüde azaldığı gözlemleniyor.