18 Ağustos 2026 17:54

Güncelleme: 18 Ağustos 2026 18:19

Ankara Tabip Odası, rahim ağzı kanserini önlemede etkili olduğu bilimsel verilerle kanıtlanan HPV aşısının Ulusal Bağışıklama Programı’na dahil edilmesi gerektiği konusunda Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun açıklamalarını eleştirdi. Bakan Memişoğlu’nun, “Bazı bilim adamları geldiler, ‘Bunu açıkladınız ama biz bunun karşıt görüşüyüz çünkü buna gerek yok’ dediler” şeklindeki ifadeleri, “bilimsel yaklaşım açısından son derece talihsiz” olarak nitelendirildi.

Ankara Tabip Odası’nın yaptığı yazılı açıklamada, HPV aşısının Türkiye’de Genişletilmiş Bağışıklama Programı’na alınacağına dair duyuruların hem önceki Sağlık Bakanı Fahrettin Koca hem de mevcut Bakan Kemal Memişoğlu tarafından kamuoyuna iletildiği hatırlatıldı.

BU HABERİ, iahaber ABONELERİNİN DE
SAĞLADIĞI KATKIYLA OKUYORSUNUZ.

iahaber’E ABONE OL,
BAĞIMSIZ GAZETECİLİĞİ DESTEKLE!

ABONE OL

Zaten abone misiniz?
Üye girişi yapın

Açıklamada, Bakan Memişoğlu’nun bir televizyon programında HPV aşısıyla ilgili olarak, “Ben bunu açıkladıktan sonra bazı bilim adamları geldiler, ‘Bunu açıkladınız ama biz bunun karşıt görüşüyüz çünkü buna gerek yok,’ dediler. Çünkü HPV oranlarımız farklı, HPV profilimiz de farklı. ‘Bunu tartışalım, ondan sonra yapalım,’ dediler… Bir yararı olacaksa programa almamız lazım; olmayacaksa niye alalım? Faydası olmayacak bir şeye devletin, milletin parasını niye vereyim?” ifadelerini kullandığı belirtildi.

Bu ifadelerin, “bilimsel yaklaşım açısından son derece talihsiz” olduğu ve “toplum sağlığı açısından bir geri adım” olarak değerlendirildiği aktarıldı. Açıklamada, Sayın Bakan’ı HPV aşısıyla ilgili kendisine yanıltıcı bilgiler veren “bazı bilim adamları” ve bu iddiaları destekleyen bilimsel verileri kamuoyuyla paylaşmaya davet ettikleri ifade edildi.

“HPV kanserojen bir virüstür”

Açıklamada, HPV aşısına dair bilimsel veriler ve farklı ülkelerdeki uygulamalara yer verildi. HPV’nin dünya genelinde her yıl yaklaşık 690 bin kanser vakasına neden olan kanserojen bir virüs olduğu belirtildi. HPV’nin kadınlarda serviks, vulva ve vajen kanserlerine, erkeklerde ise penis kanserine yol açtığı; her iki cins için anüs, ağız boşluğu ve larenks kanserlerine neden olduğu ifade edildi. Ayrıca bazı HPV tiplerinin siğillere sebep olduğu vurgulandı. Rahim ağzı kanserinin kadınlar arasında dördüncü sırada yer aldığı ve vakaların yüzde 99’unun HPV ile ilişkilendirildiği aktarıldı. 2023 yılında yayımlanan bir rapora göre, Türkiye’de serviks kanseri sıklığı her 100.000 kişide 5,9, ağız boşluğu kanseri sıklığı ise her 100.000 kişide 1,63 olarak kaydedilmiştir. Bu kanserlerin yaklaşık yüzde 70’i, ülkemizde de HPV tip 16 ve HPV tip 18’den kaynaklanmaktadır. İki yüzden fazla farklı HPV tipi mevcut olup, kanser riski yüksek olan 15-20 tip bulunmaktadır.

“2030 yılı aşılama hedefi, kız çocuklarının yüzde 90’ının 15 yaşına gelmeden HPV’ye karşı aşılanmasıdır”

Bu nedenle, “bazı” bilim insanlarının Türkiye’deki HPV profilinin farklı olduğu yönündeki iddialarının bilimsel verilerle desteklenmesi gerektiği belirtildi. HPV aşısının koruyuculuğunun farklı çalışmalarda yüzde 90-100 olarak belirlendiği ve aşının uygulamaya alındığı ülkelerde serviks kanseri sıklığının yaklaşık yüzde 90 oranında azaldığı ifade edildi. Koruyuculuğun, aşının yapıldığı yaşa ve içerdiği virüs tipi sayısına göre değişebileceği kaydedildi. Bu nedenle, Dünya Sağlık Örgütü, 2018 yılında serviks kanserinin ortadan kaldırılabilecek ilk kanser olduğunu açıklamış ve 2020 yılında toplanan Dünya Sağlık Asamblesi, 2030 yılına kadar ulaşılması gereken aşılama ve tarama hedeflerini belirlemiştir. 2030 yılı aşılama hedefinin, kız çocuklarının yüzde 90’ının 15 yaşına gelmeden HPV’ye karşı aşılanması olduğu belirtildi. Ocak 2026 itibarıyla, Libya’dan Endonezya’ya, Nijerya’dan Suudi Arabistan’a kadar 164 ülkenin HPV aşısını ulusal aşı programına entegre ettiği vurgulandı.