Petrol gelirlerine bağımlılığı yüksek olan Irak, Basra Körfezi üzerinden yaptığı ihracatın Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeler nedeniyle aksamaması için yeni enerji ve ulaşım bağlantıları kurmaya çabalıyor.
Bu bağlamda Suriye'nin Akdeniz kıyısındaki Banyas Limanı'na uzanan petrol yolları ile Türkiye'nin Ceyhan Limanı'na yönlendiren kuzey hattı Irak'ın uzun vadeli enerji stratejisinin önemli parçaları arasında yer alıyor.
Irak Petrol Bakanı Basim Muhammed Hudayyır, Irak-Türkiye arasında "eski boru hattı üzerinden ham petrol sevkiyatına yeniden başlandığını" bildirmişti. İhraç kapasitesinin gradually artırılacağına dikkati çeken Hudayyır, günlük taşınan petrol miktarının 500 bin varile yükseltilmesinin hedeflendiğini ifade etti.

GÜNDE 120 BİN - 150 BİN VARİL PETROL SURİYE'YE TAŞINIYOR
Katarlı enerji şirketi UCC Holding, Irak Devlet Petrol Pazarlama Şirketi (SOMO) ile yaptığı anlaşma çerçevesinde günde 120 bin ila 150 bin varil ham petrolü karayolu ile Suriye'ye ulaştırıyor.
26 Ekim'de başlayan operasyon kapsamında yaklaşık 1,6 milyon varil petrol gönderildi. Bu petrol, Banyas Limanı'nda gemilere yüklenerek Yunanistan, İtalya ve Türkiye gibi ülkelere yönlendiriliyor.
Şirketin tanker filosunun sayısını 6 binden 10 bine çıkarmayı planladığı, güzergahın kısa vadede gelişimini araç kapasiteleri ve lojistik kısıtlamaların etkileyeceği ifade ediliyor.
Bu sevkiyat, Irak'ın Hürmüz Boğazı'na olan bağımlılığını azaltmayı amaçlayan alternatif bir ihracat yolunu aktif hale getirdiğini gösteriyor.
Irak ve Suriye, 17 Temmuz'da ABD'nin başkenti Washington'da, Irak'ın batısındaki Hadise bölgesinden Suriye'nin Banyas Limanı'na gidecek petrol boru hattının rehabilitasyonu ve yeniden inşasına yönelik bir mutabakat zaptı imzalamıştı.
ABD merkezli enerji şirketi Chevron'un da yer alması beklenen projenin ilk aşamada günlük 2 milyon varil petrol taşımayı planladığı öngörülüyor.
Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara'nın 28 Ekim'de Şam'da gerçekleştirdiği toplantıda da Banyas hattı üzerinden Irak petrolünün ihracatı konusunu ele almışlardı.

TÜRKİYE, ALTERNATİF GÜZERGAHLARDA ÖNE ÇIKIYOR
Irak'ın alternatif enerji güzergahları arasında, Türkiye üzerinden gerçekleştirilen petrol ihracatı önemli bir yer tutmaktadır.
Irak'ın kuzeyindeki petrol sahalarından Türkiye'nin Akdeniz kıyısındaki Ceyhan Limanı'na uzanan Kerkük-Ceyhan Petrol Boru Hattı, Irak'ın Basra Körfezi dışındaki mevcut ihracat bağlantılarından biridir.
Irak, Hürmüz krizine karşı geliştirdiği stratejide sadece petrol boru hatlarına odaklanmıyor. Ülke, Basra Körfezi’ni Türkiye üzerinden Avrupa’ya bağlamayı amaçlayan Kalkınma Yolu Projesi’ni de bölgede bağlantı sağlamak için önemli bir unsur olarak değerlendiriyor.
Basra’daki Fav Limanı'ndan başlayarak Irak üzerinden Türkiye'ye ulaşması planlanan kara ve demir yolu ağı, yük taşımacılığında Irak’ın bölgesel transit merkezi olmasını hedefliyor.
Irak’ın petrol ihracatını çeşitlendirmek istemesinin arkasında, ülkenin petrol gelirlerine olan yüksek bağımlılığı bulunmaktadır. Petrol gelirleri, kamu bütçesi ve döviz kaynaklarının temelini oluşturmaktadır.
Uzun süreli bir Hürmüz Boğazı kesintisinin yaşanması durumunda, yalnızca petrol sevkiyatları değil, kamu harcamaları, maaş ödemeleri, döviz piyasaları ve ekonomik istikrar da olumsuz şekilde etkilenebilir.
Irak Petrol Bakanı Basim Hudayyır, Eylül ayında yaptığı açıklamada petrol ihracat kapasitesinin günlük 3 milyon varilin üzerine çıktığını, yeni stratejik boru hatlarının tamamlanmasıyla bu kapasitenin 5 milyon varile çıkarılmasının amaçlandığını bildirmişti.

"IRAK, BÖLGESEL ENERJİ VE TİCARET MERKEZİ OLMA POTANSİYELİNE SAHİP"
Eco Irak Gözlemevi Müdürü Ali Naci, Hürmüz Boğazı'ndaki krizin Irak'ın petrol ve ekonomi stratejisini yeniden yapılandırması için büyük bir fırsat sunduğunu belirtti.
"Irak'ın petrol ihracatında alternatif güzergahlara yönelmesi, ulusal gelirlerin istikrarını ve ihracat güvenliğini güçlendirecektir." diyen Naci, bu bağlamda "Yeni Şam Yolu" petrol projesinin önemine değindi.
Naci, Basra'dan Irak'ın batısındaki Hadise'ye petrolı taşımayı, buradan da üç farklı güzergah üzerinden uluslararası pazarlara ulaştırmayı öngören projenin Irak'a birçok seçenek sunacağını ifade etti.
Projenin tasarladığı güzergahlar hakkında bilgi veren Naci, ilk hattın Kerkük üzerinden Türkiye'nin Ceyhan Limanı'na, ikinci hattın Suriye’nin Banyas Limanı'na ve üçüncüsünün de Ürdün’ün Kızıldeniz kıyısındaki Akabe Limanı'na uzanacağını aktardı.
Alternatif petrol güzergahlarının kara yolu, demir yolu ve ticaret koridorları ile desteklenmesi gerektiğini vurgulayan Naci, "Bu projeler, Irak'ın küresel pazarlara erişimini artıracak ve komşu ülkelerle ekonomik entegrasyonunu güçlendirecektir." şeklinde konuştu.
Naci, Irak'ın stratejik coğrafi konumuna dikkat çekerek, "Eğer bu avantaj etkin şekilde değerlendirilirse, Irak bölgesel bir enerji, ticaret ve ulaşım merkezi haline gelebilir." dedi.
Eco Irak Gözlemevi Müdürü Naci, ihracat güzergahlarının çeşitlendirilmesinin Irak'ın ekonomik güvenliğini artıracağını ve ülkeyi jeopolitik risklere karşı daha dirençli kılacağını da sözlerine ekledi.

"BU ADIMLAR, STRATEJİK DÖNÜŞÜM VE EGEMENLİK KARARIDIR"
Irak enerji uzmanı Ahmed Sabah, alternatif güzergah girişimlerinin geçici değil, stratejik bir dönüşüm ve egemenlik kararı olduğunu değerlendirdi. "Irak petrolünün bir kısmının kuzeye, Akdeniz yönüne aktarılması planı, günlük 2,5 milyon varile kadar petrolün Türkiye'deki Ceyhan, Suriye'deki Banyas ve muhtemelen Ürdün'deki Akabe limanlarına taşınmasını öngörüyor." diye ekledi.
Bu yaklaşım ile Irak'ın Basra Körfezi üzerinden petrol ihracatına bağımlılığını azaltma hedeflendiğini belirten Sabah, ancak yeni boru hatlarının inşası ve işletilmesinin ihracat maliyetlerini artıracağını ifade etti.
Sabah, bunun yanı sıra Irak'ı gelişmekte olan ekonomilerin yoğunlaşarak bulunduğu Güney ve Doğu Asya pazarlarından uzaklaştıracağını, bu boru hatları üzerinden belirli minimum miktarda petrol ihracatını zorunlu kılan bağlayıcı anlaşmalara taraf olmasının kaçınılmaz olduğunu belirtti.







Okuyucu Yorumları0
Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk görüşü siz paylaşın!
Yeni Bir Yorum Bırakın