(ANKARA) – Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Vekili Doğan Aydal, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın kaya gazı çıkarma projelerine yönelik ciddi uyarılarda bulundu. Aydal, “hidrolik kırma” yönteminin Türkiye’nin tarım alanlarını ve su kaynaklarını zehirleyerek deprem riskini artıracağını savundu.

Aydal, yaptığı yazılı açıklamada, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın Diyarbakır, Erzurum ve Trakya bölgelerinde hidrolik kırma yöntemiyle kaya gazı üretimi için sürdürdüğü çalışmaları eleştirdi. 2012 yılından bu yana devam eden girişimlerin ticari anlamda herhangi bir başarı sağlamadığını vurgulayan Aydal, bu süreçte çevresel risklerin göz ardı edildiğini belirtti. Aydal, bu yöntemle Türkiye’nin tarım topraklarının ve su kaynaklarının kirletileceğini ve deprem riskinin artacağını ifade etti.

Aydal, şunları kaydetti: “Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığımız 2012’den itibaren yıllardır kaya gazı çıkarmaya çalışmış ancak geçen 14 yıl içinde başarılı olamamıştır. Türkiye’de aktif ve ticari ölçekte kapsamlı bir kaya gazı üretimi henüz gerçekleşmemiştir. Kaya gazı çıkartmanın toprak ve su üzerindeki olumsuz etkilerini ve deprem tetikleme potansiyelini daha önce detaylı bir şekilde açıklamıştık. TPAO ile TransAtlantic Petroleum ve Continental Resources ortaklığında, Valeura Energy, Stellar Energy Advisors Limited, Shell ve ExxonMobil gibi uluslararası şirketlerle kaya gazı çıkarma anlaşmaları yapılmıştır. Çalışmalar Diyarbakır Havzası’nda (Silvan, Bağdere) yoğunlaşmıştır. TPAO tarafından yürütülen faaliyetler kapsamında Katin-6, Derin Barbeş-1 ve Derin Barbeş-3 gibi kuyularda üretim denemeleri ve arama sondajları gerçekleştirilmektedir. Enerji Bakanı, bölgede toplam 24 kuyu açılacağını belirtmiştir. Ayrıca Diyarbakır, Trakya ve Erzurum bölgelerinde de kaya gazı potansiyeli olduğu ifade edilmekte ve burada da çalışmalar başlatılacağı bildirilmektedir. Ancak bu çalışmalara bakıldığında, görünürde her şeyin yolunda gittiği izlenimi oluşabilir; oysa mesele çok daha karmaşık ve olumsuz yönler taşımaktadır.”

Aydal, “ABD’deki hidrolik parçalama-kırma işlemleri sırasında meydana gelen olayların bölgedeki depremleri tetiklediği iddiaları hemen her platformda gündeme getirilmektedir” diyerek, şunları ekledi:

“Amerika Jeolojik Araştırma Kurumu, küçük ölçekli depremlerin halk üzerinde korku yaratmadığını belirtse de, üretim yapılan bölgelerde 2009 yılında Richter ölçeğine göre büyüklüğü 3’ten fazla 50 depremin, 2010’da 87 depremin ve 2011’de 134 depremin kaydedildiğini kabul etmektedir. Bu rakamların her yıl artarak devam etmesi ve 2000’li yıllara göre altı kat daha fazla oluşması dikkate değerdir. Bu olayların sonucunda daha büyük depremlerin meydana gelme ihtimali de bulunmaktadır. Columbia Üniversitesi sismologları, 2011 yılı boyunca Youngtown, Ohio’da Richter ölçeğine göre 4 büyüklüğünde oluşan depremlerin sebebinin, bu bölgedeki hidrolik parçalama-kırma işlemleri olduğunu belirtmektedir. Memphis Üniversitesi Deprem Araştırma Merkezi, kuyulardan basınçla pompalanan suların bölgedeki fayları kaygan hale getirdiğini ifade etmektedir. Texas’taki hidrolik parçalama-kırma bölgelerinde de benzer deprem artışlarının gözlemlenmesi, bu tekniğin ülkemizde yaygınlaştırılma çabalarını dikkatle izlenmesi gereken bir durum olarak öne çıkarmaktadır.”

“DEPREMLERİN OLUŞTURACAĞI ZARARLAR HESAP EDİLEMEZ BOYUTLARA ULAŞABİLİR”

TPAO tarafından yapılan açıklamada, bu bölgelerde yaklaşık 650 milyar metreküp kaya gazı bulunduğu belirtilmiştir. Ancak, bu çalışmaların gerçek sahibi TPAO değil, bölgede önemli bir çalışma yapmayan yabancı şirketlerdir. 14 yıl süresince başarısız sonuçların ardından, bu bölgelere tekrar gelme isteği dikkatle incelenmelidir. Eğer gerekli önlemler alınmaz ve bu çalışmalar engellenmezse, elde edilecek gazın büyük kısmının yabancı şirketlerce alınacağı, kirlenmiş toprak ve suyun insanlara dolaylı zararlar vereceği aşikardır. Artan depremlerin yol açabileceği zararlar ise tahmin edilemeyecek boyutlara ulaşabilir.