Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) adayı Nizar Amedi’nin Cumhurbaşkanı olarak seçilmesi, Kerkük’ün Türkmen vali tarafından yönetilmesine yönelik yeni bir sürecin başlangıcını işaret ediyor. Cumhurbaşkanlığı seçimleri çerçevesinde yapılan müzakerelerde KYB’nin, Kerkük Valiliği konusunda bazı tavizler verdiği ve bu makamın Türkmenler ile Sünni Araplar arasında dönüşümlü olarak paylaşılmasına dair bir anlaşma sağlandığı iddia ediliyor.

Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) yanlısı Kurdistan24’ün aktardığına göre, KYB lideri Bafıl Talabani, Sünni Takaddüm Partisi lideri ve eski Meclis Başkanı Muhammed Halbusi, Şii Asaib Ehlil Hak lideri Kays El Hazali ile Haşdi Şabi bünyesindeki Babil Hareketi’nin lideri Iraklı Hristiyan Reyan Keldani arasında yapılan siyasi uzlaşma, Kerkük Valiliği’nin Türkmen ve Sünni gruplar arasında dönüşümlü olarak kullanılmasına karar verildiğini öne sürüyor.

KYB’nin, Irak Cumhurbaşkanı olarak seçilen Amedi’ye destek vermesi karşılığında Kerkük Valiliği makamından vazgeçtiği iddiaları bulunuyor. Bu sürecin Muhammed Halbusi’nin aracılığıyla yürütüldüğü ve KYB’nin Türkiye ile ilişkilerini güçlendirmeyi hedeflediği belirtiliyor. Bu bağlamda, Parlamento’daki iki Türkmen üyenin de Amedi’ye oy verdiği ifade ediliyor.

Alınan bilgilere göre KYB, valilik makamından feragat etmesi karşılığında vali yardımcılığı, Kerkük Emniyet Müdürlüğü ile Dubiz ve Dakuk ilçeleri kaymakamlıklarını talep etti. KYB lideri Bafıl Talabani, anlaşmanın uygulanmasını görüşmek üzere Bağdat’ta Irak Türkmen Cephesi (ITC) Başkanı Muhammed Saman ile bir araya geldi. Anlaşmanın bu yılın haziran ayında yürürlüğe girmesi bekleniyor. Bu çerçevede, valilik makamı, önümüzdeki İl Meclisi seçimlerine kadar ilk 7 ay Türkmenlere verilecek, ardından ise Sünni Araplara devredileceği ifade ediliyor.

“KYB, esneklik gösteriyor, ancak şartları var”

Irak Türkmen Cephesi (ITC) Siyasi Büro Üyesi Emir İzzet, Kerkük Valiliği’nin Türkmenlere devri için yapılan müzakerelerde KYB ve diğer tarafların “esneklik” gösterdiğini belirtti.

Erbil merkezli Rûdaw TV’ye açıklama yapan İzzet, valilik makamının Türkmenlere verilmesi talebinin devam ettiğini ifade etti. KYB ile görüşmelerin yeni olmadığını, yerel seçimlerin ardından bu sürecin başladığını vurgulayan İzzet, “Talebimiz açık; diğer bileşenler gibi Türkmenlere de bir fırsat verilmeli. Kürtler ve Araplar gibi bizlerin de Kerkük’ü yönetme şansına sahip olmamız gerekiyor. KYB, valilik makamının verilmesine ilkesel olarak karşı durmuyor, ancak mekanizma üzerinde belirli notları var. Şu an bir esneklik söz konusu” diye ekledi.

İzzet, KYB’nin valilik makamının devri karşılığında gündeme getirdiği talepleri ise şöyle sıraladı:

“KYB; Dubiz, Dakuk ve Kerkük merkez kaymakamlıklarının yanı sıra Kerkük Emniyet Müdürlüğü makamını talep ediyor. Bu pazarlıklar yaklaşık 6 aydır sürüyor.”

Dış etkenler ve bölgesel dengeler

Kerkük’teki siyasi sorunlarda dış faktörlerin de rol oynadığını belirten Emir İzzet, “Türkiye, İran, Suudi Arabistan ve ABD’nin bu süreçte etkisi var. Irak’ta yaşanan olaylar dış etkilerden bağımsız değildir. Kerkük Valiliği’nin bu kez Türkmenlere verilmesi, tüm tarafların çıkarınadır. Bu sorunun çözüleceğine dair umutluyuz” değerlendirmesinde bulundu.

“Sosyal medyada duydum”

KYB’nin Kerkük Valisi Rebwar Taha ise makamın devri konusunda resmi bir sürecin henüz başlamadığını açıkladı. Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Taha, “Bu söylentileri sadece sosyal medyada duydum. Bana bu konuda resmi bir şey söylenmiş değil” ifadelerini kullandı.

Talabani’den Erdoğan’a özel teşekkür

Nizar Amedi’nin Irak Cumhurbaşkanı seçilmesinin ardından KYB lideri Bafıl Talabani, İran ve ABD arasındaki görüşmelerin başlamasına katkıda bulunan ülkelere ve özellikle Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a teşekkürlerini iletti. Talabani, PKK’ya verdiği destek nedeniyle Türkiye’den Süleymaniye kentine uçak seferlerinin askıya alındığını anımsattı. Ancak son zamanlarda KYB ile Ankara arasındaki ilişkilerde olumlu gelişmeler yaşandığı bildiriliyor. Bu olumlu gelişmelerin, KYB ile Türkmenler arasındaki görüşmelere de yansıdığı ifade ediliyor.