KKTC’de tüp bebek tedavisi gören yabancı ailelerin maruz kaldığı iddia edilen donör skandalında önemli gelişmeler yaşandı.

BBC’nin gerçekleştirdiği araştırma, daha önce sadece 7 çocukla sınırlı olan yanlış donör iddialarının en az 30 çocuğa ulaştığını ortaya koydu. Aileler, tedavi sırasında tercih ettikleri sperm veya yumurta donörlerinin yerine başka kişilerin kullanılmış olabileceğini iddia ediyor.

AİLELER DNA TESTİ YAPTIRDI

Bazı aileler, çocuklarının fiziksel özelliklerinin, tedavi sırasında seçtikleri donör profilleriyle uyuşmadığını fark etti. Bu durum, aileleri DNA testi yaptırmaya yönlendirdi.

Yapılan testler, çocukların genetik bilgilerinin seçilen donörlerle eşleşmediğini gösterdi. Ailelerin endişeleri, sadece fiziksel özelliklerle sınırlı kalmadı; gerçek biyolojik donörün kim olduğu bilinmediği için çocukların genetik ve sağlık geçmişleri hakkında da belirsizlikler ortaya çıktı.

13 YIL SONRA GERÇEĞİ ÖĞRENDİ

BBC’nin araştırmasında yer alan olaylardan biri, İngiliz Rachel’ın yaşadıkları oldu. 2012 yılında KKTC’de tüp bebek tedavisi gören Rachel, kendisine sunulan donör profilleri arasından Danimarkalı bir sperm donörü seçti. Ancak, oğlunun fiziksel özelliklerinin donör profiliyle uyuşmadığını düşündüğü için yıllarca şüphe içinde yaşadı.

13 yıl sonra yapılan DNA testi, çocuğun Rachel’ın biyolojik oğlu olduğunu ancak seçtiği sperm donörüyle genetik olarak uyuşmadığını ortaya koydu.

ŞÜPHELİ 30 ÇOCUKTAN 11’İ TEST EDİLDİ

BBC’nin edindiği bilgilere göre, şüpheli 30 çocuktan 11’ine ticari DNA testi yapıldı. Bazı testlerde çocukların genetik kökenlerinin ailelere tedavi öncesinde sunulan donör profilleriyle uyuşmadığı tespit edildi. Bu testlerde, Türkiye, çevre ülkeler ve Güney Avrupa’ya uzanan genetik kökenler belirlendi.

“DONÖRLERİN KİM OLDUĞUNU BİLMİYORUZ”

Aileler, çocuklarının gerçek biyolojik donörlerini bilmedikleri için sağlık geçmişleri konusunda ciddi endişeler yaşıyor. Özellikle kalıtsal hastalıklar ve genetik riskler hakkında bilgi sahibi olamamak, ailelerin en büyük kaygılarından biri haline geldi.

BİR MERKEZDE 15 ŞÜPHELİ VAKA

BBC’nin araştırmasına göre, şüpheli 30 çocuktan 15’inin ailesi aynı merkezde tedavi oldu. Bu hastaların önemli bir kısmının tedavi süreçlerinde Dr. Firdevs Uğuz Tip, Dr. Şevket Alptürk ve uluslararası hasta koordinatörü Julie Hodson’un görev aldığı belirtiliyor.

Dr. Firdevs Uğuz Tip, kendisine yöneltilen usulsüzlük iddialarını reddetti. Dr. Şevket Alptürk ve Julie Hodson’un ise BBC’nin yeni araştırması kapsamında yöneltilen sorulara yanıt vermedikleri ifade edildi.

SAĞLIK BAKANLIĞI SORUŞTURMA BAŞLATMIŞTI

İlk iddiaların ardından KKTC Sağlık Bakanlığı tarafından resmi bir soruşturma başlatıldığı kaydedildi. Bakanlık, tüp bebek merkezlerinde yasa ve yönetmeliklere aykırı herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığının araştırıldığını açıkladı.

Başlangıçta sadece 7 çocuk üzerinden gündeme gelen iddiaların en az 30 çocuğa ulaşması, soruşturmanın kapsamının genişletilip genişletilmeyeceği tartışmalarını da beraberinde getirdi.