31 Mayıs 2026 08:20

Güncelleme: 31 Mayıs 2026 08:24

Bir bilim insanı ve ekibi, 2005 yılında klonladıkları dişi bir fareyi, son 20 yıl içinde 1,200’den fazla kez klonlamayı başardı. Araştırmacılar, bu süreçte ne gibi sonuçlarla karşılaşacaklarını merak ederek her yeni fare klonunu tekrar klonlamaya devam etti; ancak bu girişimlerin çoğu istenen başarıyı elde edemedi.

National Geographic’in haberine göre, Japonya’nın Yamanashi Üniversitesi’nde klonlama üzerine çalışan ekip lideri Teruhiko Wakayama, “Bir fotokopi makinesinde bir resmi kopyaladığımızda, ilk kopya görüntü kalitesini biraz düşürür. Daha sonra bu kopyayı tekrar kopyalamak, kaliteyi daha da kötüleştirir. Biz de klonlanmış bir fare ile bu sürecin neye yol açacağını merak ettik” şeklinde açıklamalarda bulundu.

58 nesil üretildi

Wakayama ve ekibi, 20 yılı aşkın bir sürede 30 binden fazla klonlama denemesi yaptı ve yaklaşık 1,200 fare klonladı. Bu süreçte toplamda 58 nesil fare üretildiği kaydedildi.

Deney kapsamında, donör hücreden çekirdek çıkarılarak, çekirdeksiz bir hücreye (çekirdeksiz yumurta hücresi) enjekte edilerek birden fazla klonlanmış embriyo üretmek için somatik hücre nükleer transferi olarak bilinen klonlama tekniği uygulandı.

Klonlanmış embriyoların taşıyıcı annelere transfer edilme sayısına göre doğan fare sayısı ile ölçülen başarı oranı, 26. nesilde yüzde 15,5 iken, 27. nesilden itibaren belirgin bir düşüş göstermeye başladı. 57. ve 58. nesillerde bu oran sadece yüzde 0,6’ya kadar geriledi.

Başarı oranındaki düşüşün nedenini araştıran bilim insanları, farklı nesillerden farelerin genomlarını analiz etti. Her yeniden klonlama sırasında zararlı genetik mutasyonların biriktiğini keşfetti. Klonlanmış farelerin, sıradan farelere kıyasla üç kat daha fazla genetik mutasyon geliştirdiğini belirten Wakayama, “Klon farenin orijinal donörle tamamen aynı olduğunu düşündüğümüz için bu duruma gerçekten şaşırdık” dedi.