Milyonlarca esnaf ve şirketi ilgilendiren konum vergisi konusunda büyük bir belirsizlik ve karmaşa yaşanıyor. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, esnaflardan konum vergisi alınmayacağını duyurdukları halde, harita üretiminde öncü olan yerli firma Başarsoft’un sahibi Alim Küçükpehlivan bu durumu sorgulayarak, “Yasa maddesi çok açık; konum ‘paylaşan’ tüm ticari işletmelerden konum ücreti alınacaktır.” ifadesini kullanmıştır. Bu durum, esnaf camiası içinde endişeye ve kafa karışıklığına sebep olmuştur.

Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Başkanı Bendevi Palandöken de konu hakkında SÖZCÜ’ye yaptığı açıklamada, “Eğer bu vergi yürürlüğe girerse, esnaf artık adresini telefonu ile tarif etmek zorunda kalacak” şeklinde belirtmiştir. Başarsoft’un Başkanı Küçükpehlivan, tasarının yasalaşmasıyla birlikte yaklaşık 6 milyon esnaf ve şirketin, internet üzerinden paylaştıkları konumlar nedeniyle ücret ödemek zorunda kalacağını kaydetmiştir. Bu iddialar, ülke genelinde büyük bir tartışma başlatmış ve Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz’ın esnafın konum paylaşımından ücret ödenmeyeceğini söylemesi ile atmosfere biraz olsun rahatlama getirmiştir.

Bununla birlikte, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, düzenlemenin yalnızca coğrafi verileri üreterek gelir elde eden gerçek ve tüzel kişileri kapsadığını açıklamıştır. Ancak Bakanlığın, yasadaki ‘paylaşılan’ kelimesinin anlamını net bir şekilde ortaya koymaması dikkat çekmiştir. Alim Küçükpehlivan, bu noktada “Sadece harita üretenler değil, konum paylaşanlar da yasa kapsamında yer alıyor” diyerek, birçok şirketin harita üretmesi gerekliliği olmaksızın konum paylaştığına dikkat çekmiştir. Buna ek olarak, yasa gereği bu firmaların da lisans almak zorunda olduklarını belirtmiştir. Lisansı olmayan firmalar, paylaştıkları konumlar için yükümlülüklerini yerine getirmeleri gerektiği konusunda uyarılmaktadır. Ödemelerin yapılmaması durumunda ise ceza uygulanacağı ifade edilmektedir.

Konumun Ücretli Olmasının Olumsuz Etkileri

TESK Başkanı Bendevi Palandöken, konum vergisini medyadan duyduğunu ve bu konuda kendilerine herhangi bir bilgilendirme yapılmadığını vurgulamıştır. Ancak, vergi getirilmesi durumunun esnafı maddi anlamda zor bir duruma sokacağını söylemiştir. Palandöken, geçmişte telefonla yer tarifleri yaparken kullandıkları yöntemleri hatırlatarak, “Eğer konum paralı olursa, eski tarif etme yöntemlerimize geri döneceğiz demektir,” şeklinde şaka yollu ifade etmiştir.

Yasa Görünümdeki Vergi Yükümlülüğü

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nden (TBMM) geçen yeni yasada, 17. maddenin içerdiği düzenlemelerle birlikte gerçek ve tüzel kişilerin ‘Türkiye’ye ait coğrafi verileri toplaması, üretmesi, paylaşması veya satması’ artık izin (lisans) şartına bağlanmaktadır. Lisans alan firmalar, ürettikleri veya paylaştıkları konumlar için devlete ödeme yapmak zorunda kalacaktır. Bu durum, esnaf ve küçük işletmeler için ciddi mali yükümlülükler doğurabilir ve hukuki belirsizlikler yaratabilir.