Göz sağlığına olan faydalarıyla tanınan lutein, Bursa Teknik Üniversitesi (BTÜ) tarafından yürütülen TÜBİTAK destekli bir proje ile süt ve yoğurt gibi ürünlerle tüketicilere ulaştırılacak. Proje, tarımsal atıkların değerlendirilmesini sağlayarak hem göz sağlığına hem de döngüsel ekonomi alanında önemli katkılar sunmayı hedefliyor.

BURSA (İGFA) – BTÜ Gıda Mühendisliği Bölümü doktora öğrencisi Esma Nur Seçkin’in liderlik ettiği proje, TÜBİTAK 1002-A Hızlı Destek Programı kapsamında destek almaya hak kazandı.

Tarımsal atıkları yüksek katma değerli ürünlere dönüştürmeyi amaçlayan bu proje, göz sağlığına katkı sağlamanın yanı sıra sürdürülebilir üretime de fayda sunmayı hedefliyor. “Luteince Zengin Ekstrakt Yüklü Emüljellerin Süt Ürünleri Matrisi Ortamında Biyoerişilebilirlik Özelliklerinin İncelenmesi” başlıklı projede; BTÜ Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Rasim Alper Oral ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çiğdem Uysal Pala danışmanlık yaparken, BTÜ’den Dr. Öğretim Üyesi Nadide Seyhun ve Gaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesinden Dr. Öğretim Üyesi Aygül Can araştırmacı olarak görev alıyor.

TARIMSAL ATIKLARDAN SAĞLIĞA KATKI

Projede, özellikle göz sağlığını destekleyen ve piyasa değeri yüksek olan lutein maddesinin tarımsal atıklardan geri kazanılması amaçlanıyor. Luteinin ışık, ısı ve oksijene karşı hassas bir yapıya sahip olması, gıda ürünlerindeki kullanımını zorlaştırmakta ve maliyetleri artırmaktadır.

Araştırmacılar, bu zorluğun üstesinden gelmek için tarımsal atıklardan elde edilen lutein ile karayemiş meyvesinden üretilen doğal pektini kullanarak özel taşıyıcı sistemler geliştirecekler. Bu yöntem sayesinde hem ekonomik değeri yüksek bir bileşen düşük maliyetle üretilebilecek hem de insan vücudu tarafından daha etkili bir şekilde kullanılabilecektir.

SÜT VE YOĞURDA EKLENEBİLECEK

Geliştirilecek formülasyonlar, günlük olarak tüketilen süt ve yoğurt gibi ürünlere entegre edilerek test edilecek. Bu sayede göz sağlığı açısından faydalı olduğu bilinen lutein, kapsül veya ilaç formunda değil, günlük beslenmenin bir parçası olarak tüketilebilecek.

Özel taşıyıcı sistemler sayesinde luteinin sindirim sırasında korunması ve vücut tarafından daha yüksek oranda emilmesi amaçlanıyor. Akademisyenler, bu yeni taşıyıcı sistemlerin sindirim sürecindeki davranışlarını uluslararası standartlara uygun laboratuvar modelleriyle inceleyecekler. Ayrıca, süt ve yoğurt ortamındaki performansları karşılaştırmalı olarak analiz edilerek bilim dünyasına yeni veriler kazandırılacak.

DÖNGÜSEL EKONOMİYE KATKI SUNACAK

Gıda atıklarını katma değeri yüksek fonksiyonel ürünlere dönüştüren projenin, sürdürülebilir üretim ve döngüsel ekonomi anlayışına önemli katkılar sağlayacağına dikkat çeken Esma Nur Seçkin, “Çalışmamız, takviye edici gıda ve fonksiyonel gıda sektörlerinde kullanılan biyoaktif bileşenlerin daha verimli değerlendirilmesine olanak tanıyacak ve gelecekte yapılacak araştırmalara altyapı oluşturacak” ifadelerini kullandı.

REKTÖR ÇAĞLAR’DAN TEBRİK

BTÜ Rektörü Prof. Dr. Naci Çağlar, TÜBİTAK desteği almaya hak kazanan proje ekibini tebrik ederek, üniversitenin araştırma ve geliştirme odaklı çalışmalarının her geçen gün daha güçlü sonuçlar verdiğini belirtti. Rektör Çağlar, “Doktora öğrencimiz Esma Nur Seçkin’in yürütücülüğünü üstlendiği bu projenin desteklenmesi bizleri gururlandırdı. Tarımsal atıkların yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülmesini hedefleyen çalışma, sürdürülebilirlik, döngüsel ekonomi ve insan sağlığı gibi günümüzün öncelikli alanlarına katkı sunuyor. Üniversite olarak bilimsel araştırmaları ve genç araştırmacılarımızı desteklemeyi sürdüreceğiz” dedi.