Dr. Berna Çaçan Ongun’un yeni eseri “Misyoner İstihbaratçılar”, İngiliz arşivlerinde gerçekleştirilen detaylı bir araştırma ile Osmanlı coğrafyasındaki misyonerlik kisvesi altında yürütülen istihbarat faaliyetlerini belgelerle gözler önüne seriyor.

İSTANBUL (İGFA) – Osmanlı topraklarında “din tebliği” olarak adlandırılan İngiliz istihbarat çalışmaları, Dr. Berna Çaçan Ongun’un kaleme aldığı “Misyoner İstihbaratçılar” kitabıyla aydınlatılıyor.

Hayat Yayınları’nın “Deşifre X Kitaplar” serisinin üçüncü kitabı olan bu eser, İngiliz arşivlerinde yapılan derinlemesine incelemeler sonucunda ortaya çıktı.

Gazeteci Kamuran Akkuş’un editörlüğünde hazırlanan kitap, din, siyaset ve casusluğun iç içe geçtiği etkileyici bir dönem tasvirine olanak tanıyor.

Ongun, İngiltere’nin Kilise Misyoner Cemiyeti (KMC) aracılığıyla yürüttüğü faaliyetleri ve bu süreçte önemli bir rol oynayan rahip William Jowett’i ele alıyor. 1815–1820 yılları arasında Malta üzerinden Osmanlı coğrafyasına yön veren Jowett’in yalnızca İncil dağıtmakla kalmadığı, ayrıca hazırladığı detaylı raporlarla İngiliz dış politikasına istihbarat sağladığı belgelerle destekleniyor.

Kitapta, Jowett’in Christian Researches in the Mediterranean adlı raporları ilk defa tam metin olarak Türkçeye kazandırılıyor. Bu belgeler, İngiltere’nin Osmanlı topraklarındaki etnik ve dini gruplar arasındaki gerilimleri nasıl tahrik ettiğini ve ayrılıkçı hareketleri nasıl desteklediğini açıkça ortaya koyuyor.

Ongun, misyonerliğin yalnızca dini bir etkinlik değil; aynı zamanda siyasi, ekonomik ve kültürel bir kuşatma stratejisi olduğunu vurguluyor. Bu bağlamda “Misyoner İstihbaratçılar”, “silahsız Haçlı Seferi”nin ardındaki gerçekleri açığa çıkararak, Osmanlı’nın çözülme sürecinde misyoner faaliyetlerinin belirleyici etkisini günümüz okuyucusuna hatırlatıyor.