Antalya’nın Muratpaşa Belediyesi tarafından yaklaşık 10 yıl önce başlatılan sıfır atık projesi olan Çevreci Komşu Kart, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın ülke genelinde uygulamaya koyduğu Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi için ilham kaynağı oldu.

ANTALYA (İGFA) – Muratpaşa Belediyesi, Nisan 2016 tarihinde iki mahallede pilot uygulama olarak başlayan Çevreci Komşu Kart projesini, elde edilen başarılı sonuçların ardından hızla tüm ilçeye yaydı.

Bu proje, evsel atıkların kaynağında ayrıştırılmasını ve ekonomiye kazandırılmasını hedeflerken, aynı zamanda hanelere ek gelir sağlama imkanı sundu. Yıllar içinde binlerce hanenin çevreye duyarlı bir şekilde katkıda bulunmasına ve aile bütçelerine destek olmasına olanak tanıdı.

Muratpaşa, 500 bini aşkın nüfusuyla Antalya’nın en yoğun ikinci ilçesi olarak bu projeyi başarıyla uyguladı. Çevreci Komşu Kart, kısa sürede diğer belediyelerin de dikkatini çekti. Zamanla yerel bir çevre girişimi olmanın ötesine geçen bu model, şimdi ulusal ölçekte örnek teşkil eden bir uygulama haline geldi. Muratpaşa’da hayata geçirilen bu sistem, Türkiye Çevre Ajansı’nın Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi ile birleşerek Türkiye genelinde 85 milyon vatandaşa hizmet verecek bir yapının oluşmasına katkı sağladı.

BENZER İKİ UYGULAMANIN KAPSAMI FARKLI

Çevreci Komşu Kart ve Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi, bazı yönleriyle benzerlik gösterirken kapsam açısından farklılık arz ediyor. Her iki uygulama da atıkların geri dönüşümünü teşvik etmek, çevre bilincini artırmak ve vatandaşları ekonomik teşviklerle sürecin içine dâhil etmeyi amaçlıyor.

Ancak Çevreci Komşu Kart, plastik, cam, metal, kağıt, tekstil ve bitkisel yağ gibi çeşitli atıkları kapsayan ve doğrudan yerel yönetim tarafından yürütülen kapsamlı bir geri dönüşüm modeli olarak dikkat çekiyor. Kaynağında ayrıştırılan atıklar, belediye ekipleri tarafından evlerden toplanıyor ve bu atıkların karşılığı olan bedel, ilçe sakinlerinin Çevreci Komşu Kartlarına yatırılıyor.
Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi ise daha çok içecek ambalajlarını hedef alan ve ülke genelinde merkezi bir geri kazanım mekanizması olarak öne çıkıyor. Bu sistemde, vatandaşlar satın aldıkları içeceklerin ambalajlarını belirlenen iade noktalarına teslim ederek depozito bedelini geri alabiliyor. Bu uygulama ile cam, PET, alüminyum, HDPE ve kompozit içecek ambalajlarının geri dönüşüm oranlarının önemli ölçüde artırılması hedefleniyor.