Okul şiddetini önlemek amacıyla öğrencilerin kendilerini güvende, değerli hissetmeleri ve bir topluluğa ait olmalarının önemine vurgu yapan Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, güvenlik tedbirlerinin yanı sıra gençlerin psikolojik ihtiyaçlarının da dikkate alınması gerektiğini belirtti.

İSTANBUL (İGFA) – Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü ve Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, okul şiddetinin önlenmesinde güvenli ilişkilerin, erken müdahalenin ve aile-okul-uzman iş birliğinin hayati bir rol oynadığını ifade etti.

Tarhan, gençlerin davranışlarını anlamak için yalnızca dış görünüşlerine değil, aynı zamanda karşılanmayan psikolojik ihtiyaçlarına da odaklanılması gerektiğini vurguladı.

“AİDİYET VE DEĞERLİLİK DUYGUSU GÜÇLENDİRİLMELİ”

Gençlerin aidiyet, değerlilik, anlam ve duyguları ifade etme ihtiyacının temel olduğunu belirten Tarhan, bu alanlardaki eksikliklerin yalnızlık, öfke ve umutsuzluğa yol açabileceğini söyledi. “Bir genç ‘kimse beni anlamıyor’ diyorsa, dikkat edilmesi gereken bir durum var” diyen Tarhan, öğrencilerin anlaşılma ihtiyaçlarının göz ardı edilmemesi gerektiğini dile getirdi.

GÜVENİLİR YETİŞKİN İLİŞKİSİ KORUYUCU ETKEN

Öğrencilerin hayatlarında güvenebilecekleri bir yetişkinin bulunmasının önemli bir koruyucu faktör olduğuna dikkat çeken Tarhan, öğretmen, okul psikolojik danışmanı veya ebeveynle kurulan güvenli ilişkilerin çocuğun hayata ve çevresine olan güvenini artırdığını ifade etti. Tarhan’a göre, okul şiddetinin önlenmesi için öğrencinin davranışlarının yanı sıra kurduğu ilişkilerin niteliğine de odaklanmak gerekiyor.

“KAMERA VE DİSİPLİN ÖNLEMLERİ TEK BAŞINA YETERLİ DEĞİL”

Okul şiddeti olaylarının sadece anlık durumlarla değerlendirilemeyeceğini belirten Tarhan, şiddetin genellikle öncesinde belirti verdiğini ifade etti. Sosyal geri çekilme, tehdit dili, yoğun öfke ve planlama davranışlarının dikkatle izlenmesi gerektiğini vurgulayan Tarhan, metal dedektörleri, kamera sistemleri ve disiplin cezalarının tek başına yeterli olmayacağını kaydetti.

Üç aşamalı önleme modeli

Tarhan, okul şiddetini önlemek için üç aşamalı bir yaklaşım önerdi. İlk aşamada, tüm öğrencileri kapsayan bir okul iklimi dönüşümünün gerekli olduğunu belirten Tarhan, sosyal-duygusal öğrenme, empati eğitimi, zorbalık karşıtı programlar ve duygu düzenleme becerilerinin öne çıkması gerektiğini söyledi. İkinci aşamada, desteğe ihtiyaç duyan öğrencilerin erken tespit edilmesi ve davranış değişikliklerinin nedenlerinin araştırılması gerektiğini vurguladı.

Üçüncü aşamada ise yüksek risk durumlarında kriz müdahalesinin yapılmasının önemine dikkat çeken Tarhan, aile, okul ve ruh sağlığı uzmanlarının iş birliği yapmasının şart olduğunu ifade etti.

Psikolojik sağlamlık ve dijital dünya vurgusu

Psikolojik sağlamlık çalışmalarının okul yaşamının ayrılmaz bir parçası olması gerektiğini belirten Tarhan, empati, minnettarlık, amaç duygusu ve dürtü kontrolü gibi alanların güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti. Gençlerin dijital ortamda karşılaştıkları içeriklerin de değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Tarhan, yoğun ekran maruziyetinin sosyal izolasyonu artırabileceğini ve bazı şiddet içerikli rol modellerin şiddeti estetikleştirebildiğini ifade etti. Tarhan, önleme çalışmalarının yalnızca okul içinde değil, dijital yaşamda da etkili olması gerektiğini belirtti.