ABD Savunma Bakanlığı’nın (Pentagon), diplomatlar ve istihbarat çalışanları arasında uzun zamandır tartışılan “Havana Sendromu” ile bağlantılı olabileceği düşünülen bir cihazın ele geçirilmesi amacıyla gizli bir operasyon yürüttüğü iddia edildi. Bu operasyon için Pentagon’un milyonlarca dolarlık bir ödeme yaptığı öne sürüldü.

CNN’in konuya yakın dört kaynağa dayandırdığı habere göre, İç Güvenlik Soruşturmaları (HSI) birimi, eski ABD Başkanı Joe Biden döneminin son günlerinde Pentagon’dan sağlanan fonlarla gizli bir satın alma gerçekleştirdi. Kaynaklar, bu alım için “sekiz haneli”, yani en az 10 milyon dolarlık bir bütçenin kullanıldığını belirtti.

Yetkililer tarafından ele geçirilen cihazın, bir yıldan fazla bir süre boyunca gizli tesislerde kapsamlı testlere tabi tutulduğu ifade ediliyor. Ancak bu testlerin sonuçlarına dair detayların kamuoyuyla paylaşılmadığı bildirildi.

SIRT ÇANTASINA SIĞAN ŞÜPHELİ TEKNOLOJİ

Cihaza ilişkin sızdırılan teknik bilgiler, uzun süredir tartışılan “yönlendirilmiş enerji saldırısı” teorilerini destekler nitelikte. Uzmanlar, bu cihazın Havana Sendromu vakalarının başlıca sebebi olarak gösterilen “darbeli radyo dalgaları” üretebildiğini öne sürüyor.

Bilim dünyasında en çok merak edilen sorulardan biri, “Bu denli güçlü bir sistem taşınabilir mi?” sorusuydu ve iddialara göre, söz konusu cihaz bir sırt çantasına sığacak boyutlarda tasarlandı. Cihazın tamamen Rus yapımı olmadığı, ancak içinde Rus menşeli bazı bileşenlerin bulunduğu bilgisi de gündemde.

CIA’NIN GEÇMİŞTEKİ AÇIKLAMALARI YENİDEN GÜNDEMDE

Cihazın varlığına dair iddialar, ABD istihbarat topluluğu içinde tartışmalara yol açtı. Daha önce CIA ve diğer ulusal istihbarat birimleri, Havana Sendromu vakalarının arkasında yabancı bir devletin ya da kasıtlı bir saldırının olduğuna dair yeterli kanıt bulunmadığını ifade etmişti.

Bu açıklamalar, nörolojik hasarlarla mücadele eden bazı mağdurlar tarafından “psikolojik baskı ve sorumluluktan kaçış” olarak değerlendirilmişti. 2017 yılında Moskova’da benzer bir saldırıya maruz kaldığını belirten eski CIA görevlisi Marc Polymeropoulos, CNN’e yaptığı açıklamada, “Eğer ABD hükümeti gerçekten böyle bir cihazı ele geçirdiyse, CIA’nın kamuoyuna açık bir özür borcu var” şeklinde sert ifadeler kullandı.

Pentagon yetkililerinin, ele geçirilen cihaz ve yapılan testlere dair bulgular hakkında geçen yıl sonunda Senato ve Temsilciler Meclisi İstihbarat Komitelerine gizli bir brifing verdiği de iddialar arasında yer alıyor. Bu durum, Havana Sendromu’nun arkasındaki gizemi yeniden gündeme taşıdı.

HAVANA SENDROMU NEDİR?

Dünyanın çeşitli bölgelerinde ABD’li görevlilerin yaşadığı “gizemli” nörolojik rahatsızlıklara Havana Sendromu deniyor. Bilim insanları, mikrodalga radyasyon saldırılarının bu semptomlara yol açabileceğini öne sürse de, bu konuda henüz net bir fikir birliği sağlanmış değil. Havana Sendromu ilk kez 2016 ve 2017 yıllarında tespit edilmişti. O dönemde Havana’da rahatsızlanan ABD’li yetkililerde migren, vertigo, işitme kaybı gibi nörolojik sorunlar görülmüştü. O zamandan bu yana yaklaşık 130 ABD’li görevlinin benzer rahatsızlıklar yaşadığı ve olayların Çin, Rusya ve ABD’de kaydedildiği bilgisi mevcut. CIA Direktörü William Burnes, yaşananlarla ilgili “Saldırı” açıklamasında bulunmuştu.