Sayıştay Raporunda Usulsüzlükler Şok Etti!

Sayıştay, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunduğu 2024 yılı denetim raporlarında birçok usulsüzlüğü gün yüzüne çıkardı. Raporlarda, pazarlık usulüyle gerçekleştirilen ihaleler, mevzuata aykırı araç alımları, otellerde yapılan toplantılar ve “tavansız” ek ödemeler gibi konular yer aldı.

Sayıştay tespit etti: MEB personeli gerekli şartları sağlamıyor

Cumhuriyet’te yayımlanan habere göre, Sayıştay, 2024 yılı için toplam 218 denetim raporunu TBMM’ye iletti. Dış Denetim Genel Değerlendirme Raporu’na göre, yapılan denetimler sonucunda kamu idareleri ile ilgili 324 mali rapor ve tabloları, 706 mevzuata uygunluk ve 68 kamu idarelerinin mali yönetim ile iç kontrol sistemlerine dair hatalar içeren toplam 1.098 bulgu belirlendi.

Mahalli idarelerin de dahil edilmesiyle tüm idare türleri için toplamda 2.798 mali rapor ve tablolarına ilişkin, 7.482 mevzuata uygunluk ile 289 kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemleriyle ilgili hataları içeren 10.569 bulgu tespit edildi. En sık rastlanan hatalar arasında, kamu idarelerinin tapu kayıtlarında, idare adına kayıtlı taşınmazların, mali tablolarda yer almaması dikkat çekti.

Sayıştay raporlarına yansıdı: Beştepe, günde 32,4 milyon TL harcadı

Denetimler sırasında bazı kamu idarelerinde, Kamu İhale Yasası’ndaki şartların sağlanmadığı durumlarda, temel ihtiyaçların “pazarlık usulü” ile karşılandığı belirlendi. Ayrıca, taşınmaz kiralama işlemlerinde mevzuatta öngörülen şartların oluşmadığı halde pazarlık usulü kullanıldığı tespit edildi. Kamu ve özel idarelere ait taşınmazların kiraya verilmesinde ise kira bedelleri mevzuata uygun olarak belirlenmedi ve güncellenmedi.

Mevzuatta öngörülen koşullara uyulmadan “istisna” kapsamında ihtiyaçların satın alındığı, ihale usulleri ile temin edilmesi gereken ihtiyaçların “doğrudan temin” yöntemiyle alındığı ve burada hatalı uygulamalara rastlandığı aktarıldı. Yapım işlerinde de bazı hatalı uygulamaların olduğu saptandı. “Doğrudan temin” ve “pazarlık usulü” ile gerçekleştirilen alımlarda, Kamu İhale Kurulu’nun uygun görüşü olmadan limitlerin aşıldığı belirlendi. Ayrıca, kamu idarelerinin bütçelerinden karşılanan dağıtım tesis giderlerinin elektrik dağıtım şirketlerinden talep edilmediği de dikkat çekti.

Sayıştay raporlarına yansıdı: Kanser ilaçlarını imha edip SGK’ye fatura etmişler

Harcamalar sıralandı

Bazı kamu idarelerinde tasarruf tedbirleri genelgelerine aykırı uygulamalar gözlemlendi. Kurum taşıtlarının bakım onarım harcamalarının yüksek olduğu, genelgede belirtilen taşıt yaş sınırlarına, yerlilik şartlarına ve motor hacmi sınırlarına uyulmadığı belirlendi. Ayrıca, hizmet içi eğitim ve kurum içi istişare toplantıları gibi organizasyonların otel ortamında gerçekleştirildiği saptandı. Tanıtıma yönelik basım hizmet ihaleleri yapılırken, kitapçık, takvim, ajanda, el ilanı ve katalog gibi materyaller için basım harcamaları yapıldığı ortaya çıktı. Uluslararası toplantılar ve milli bayramlar haricindeki etkinlikler için temsil ve tören harcamalarının gerçekleştirildiği de kaydedildi.

“Tavansız” ödeme

Denetimlerde, bazı üniversitelerde tıp fakültesi hastanesi yönetim kurulu kararı ile Sağlık Bakanlığı’nın belirlediği fiyatların üzerinde fiyat belirlenerek, bu sağlık hizmetlerinden elde edilen gelirin danışmanlık hizmeti olarak değerlendirilmesi sonucu öğretim üyelerine herhangi bir tavan uygulanmaksızın ek ödemelerin dağıtıldığı tespit edildi.

Yükseköğretim Kalite Kurulu üyelerinin, dış değerlendirme programı kapsamında bulundukları süre boyunca konaklama, ulaşım ve yolluk giderlerinin üniversite bütçesinden karşılandığı da belirlendi.

Belediye ve il özel idarelerinin taşınmaz tahsis işlemlerinde de hatalı uygulamalar rapor edildi. Örneğin, Meclis kararı olmaksızın taşınmaz tahsisi yapıldığı, taşınmazların 25 yılı aşan sürelerle ya da süresiz olarak tahsis edildiği, Meclis kararıyla tahsisi kaldırılan yerlerin kullanımına devam edildiği belirlendi.

36 kamu idaresi bilgi vermedi

Faaliyet Genel Değerlendirme Raporu’na göre, toplam 443 kamu idaresinin faaliyet raporu incelendi. Sonuçlar şu şekilde sıralandı:

İki kamu idaresi faaliyet raporunu hazırlamadı. Dört kamu idaresi faaliyet raporunu yayımlamadı. 72 idare ise, faaliyet raporunu zamanında yayımlamadı. 126 kamu idaresi, yönetmelikte öngörülen tüm başlıklarla ilgili bilgileri içerecek şekilde rapor hazırlamadı. 36 kamu idaresi ise kullanılan kaynaklar hakkında bilgi vermedi. 254 kamu idaresi faaliyet raporunda temel mali tablolara ve bu tablolara ilişkin açıklamalara yer vermedi. 41 idare yardım yapılan birlik, kurum ve kuruluşlara ilişkin bilgileri açıklamadı. Tüm varlık ve yükümlülüklerini açıklamayan kamu idaresi sayısı ise 121 olarak belirlendi.