Oxford Üniversitesi bilim insanlarının 980 bin İngiliz yetişkin üzerinde gerçekleştirdiği 10 yılı aşkın süren araştırma, sıcak içecek tüketimi ile yemek borusunun skuamöz hücreli kanseri arasındaki ilişkiyi mercek altına aldı.

Araştırma bulgularına göre, günlük 6 bardaktan fazla sıcak çay veya kahve tüketen bireylerde riskin arttığı gözlemlendi. Ancak uzmanlar, bu sonuçları sadece tüketilen bardak sayısı üzerinden yorumlamanın yanıltıcı olabileceğine dikkat çekiyor. İçeceklerin sıcaklığı da risk açısından dikkate alınması gereken önemli bir diğer unsur.

Çalışmalarda, sıcak içecek tüketen bireylerin riskinin, ılık içenlere göre daha yüksek olduğu, çok sıcak içeceklerde ise bu riskin daha belirgin hale geldiği tespit edildi.

ASIL SORUN ÇAYIN KENDİSİ DEĞİL, SICAKLIĞI

Uzmanlar, çok sıcak içeceklerin yemek borusunun iç yüzeyinde tekrarlayan termal hasara yol açabileceği konusunda uyarıyor. Yüksek sıcaklıktaki içeceklerin yemek borusundan geçişi, dokuda küçük hasar ve tahriş yaratabiliyor. Bu tür hasarların yıllar içinde tekrarlanması, hücre yenilenmesini ve iltihabi süreçleri artırabiliyor.

Ancak, bir fincan sıcak çayın doğrudan kansere neden olduğu anlamına gelmiyor. Yemek borusu kanseri, pek çok faktörün etkili olduğu ve zaman içinde gelişebilen bir hastalık olarak kabul ediliyor.

Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC), 2016 yılında 65 derecenin üzerindeki çok sıcak içecekleri “insanlar için muhtemelen kanserojen” olarak sınıflandırmıştı. Burada çay veya kahvenin içeriğinden ziyade, tüketim sıcaklığının kritik bir faktör olduğu vurgulanıyor.

SİGARA VE ALKOL RİSKİ DAHA DA ARTIRABİLİR

Yemek borusu kanseri açısından sigara ve alkol, önemli risk faktörleri arasında yer alıyor. Araştırmalar, çok sıcak içecek tüketiminin bu alışkanlıklarla birleştiğinde riskin daha da artabileceğini gösteriyor.

Bu nedenle, sigara kullanan veya düzenli olarak yüksek miktarda alkol tüketen kişilerin çok sıcak çay ve kahveden kaçınmaları büyük önem taşıyor.

REFLÜSÜ OLANLAR DAHA DİKKATLİ OLMALI

Reflü, yemek borusunun sürekli tahriş olmasına yol açabiliyor. Mide asidinin sıkça yemek borusuna kaçması, bazı bireylerde kronik hasar ve Barrett özofagusuna zemin hazırlayabiliyor.

Uzmanlar, reflüsü olan kişilerin yemek borusunu hem asit hem de yüksek sıcaklık gibi tahriş edici etkenlerden korumalarının daha sağlıklı olacağını belirtiyor.

“6 BARDAK GÜVENLİ, 7 BARDAK TEHLİKELİ”

Uzmanların dikkat çektiği bir diğer önemli konu ise günlük çay tüketimiyle ilgili yanlış yorumlar. “6 bardak güvenli, 7 bardak kanser yapar” şeklinde kesin bir sınır olmadığı ifade ediliyor. Tüketim miktarı önemli olmakla birlikte, içeceğin sıcaklığı da ayrıca göz önünde bulundurulması gereken bir faktördür.

Üstelik “çok sıcak” tanımı kişiden kişiye değişebilir. Bir kişinin sıcak bulduğu içecek, başka birine göre ılık olarak değerlendirilebilir. Dolayısıyla, araştırmalardaki kişisel sıcaklık değerlendirmeleri kesin bir ölçüm olarak kabul edilemiyor.

ÇAY KAÇ DERECE OLMALI?

Uzmanlar, 65 derecenin üzerindeki içeceklerden kaçınılmasını öneriyor. Daha temkinli yaklaşmak isteyenlerin ise yaklaşık 60 derece veya daha düşük sıcaklıkları tercih etmeleri tavsiye ediliyor.

Çayı bardağa doldurduktan hemen sonra içmek yerine birkaç dakika beklemek basit ama etkili bir önlem olabilir.

Termometre kullanmıyorsanız, önemli bir ölçüm noktası da mevcut. Eğer içecek ağzınızı veya dilinizi yakıyorsa, henüz çok sıcak demektir.

TÜRKİYE’DE BAZI BÖLGELER DE DİKKAT ÇEKİYOR

Türkiye’de özellikle Erzurum, Van ve Doğu Anadolu’nun bazı bölgelerinde yemek borusu kanseri vakalarının daha sık görüldüğüne dair çeşitli araştırmalar bulunmaktadır.