Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), yeni haftaya oldukça yoğun bir gündemle giriş yapmaya hazırlanıyor.

Bu hafta, TBMM’de kurulan Milli Dayanışma Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun “ortak raporu” için kapsamlı çalışmalar gerçekleştirilecek.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, ortak rapor yazım ekibinde yer alan AKP Grup Başkanvekili Abdulhamit Gül, CHP Grup Başkanvekili Murat Emir, DEM Parti İstanbul Milletvekili Cengiz Çiçek, MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız ve Yeni Yol Grup Başkanvekili Bülent Kaya’ya taslak raporu, partilerinin yetkili kurullarında değerlendirmeleri amacıyla özel olarak iletmişti.

Numan Kurtulmuş, taslak raporu, grubu bulunmayan ancak komisyonda yer alan diğer siyasi parti temsilcileriyle de paylaşmayı planlıyor.

Kurtulmuş, bu çerçevede Yeniden Refah Partisi İstanbul Milletvekili Doğan Bekin, DSP Genel Başkanı Önder Aksakal, EMEP İstanbul Milletvekili İskender Bayhan, TİP İstanbul Milletvekili Ahmet Şık ve HÜDA PAR Genel Başkanı Zekeriya Yapıcıoğlu’na ayrı ayrı görüşme davetinde bulundu.

Kurtulmuş’un, komisyonda grubu bulunmayan partilerin temsilcileriyle yapacağı görüşmelerde ortak raporu paylaşması ve onların fikirlerini alması bekleniyor. Yazım ekibiyle yeniden bir araya gelecek olan Kurtulmuş’un, bu görüşmelerin ardından ortak taslak raporu müzakere etmek amacıyla komisyonu toplayacağı öngörülüyor.

MİLLİ PARKLAR, TABİAT PARKLARI

TBMM Genel Kurulu’nda bu hafta, Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu tarafından 15 Ekim 2025 tarihinde görüşülerek kabul edilen Milli Parklar Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin ele alınması bekleniyor.

Teklife göre, Milli Parklar Kanunu hükümleri doğrultusunda milli park, tabiat parkı, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanı olarak belirlenen yerlerin özellikleri göz önünde bulundurularak, koruma ve kullanma amaçlarını gerçekleştirmek için uzun devreli gelişme planı, gelişme planı ve yönetim planı, ilgili bakanlıkların görüşleri alınarak Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanacak ve yürürlüğe konulacak.

Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’ne, sulak alanların doğal yapılarının ve ekolojik dengelerinin korunması, biyolojik çeşitliliğin sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla nesli tehdit altında olan bitki ve hayvan türlerinin korunmasına ilişkin denetim görevi yetkisi veriliyor.

Korunan alanlar için milli parklar için geçerli olan plan hazırlama sürecinin uygulanması da öngörülüyor.

Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ile Turizm Merkezleri dışında kalan milli parklar ve tabiat parklarında kamu yararı şartıyla ve plan dahilinde, turistik amaçlı bina ve tesisler yapmak üzere gerçek ve özel hukuk tüzel kişileri lehine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın görüşü alınarak Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından izin verilebilecek. Bu izinler doğrultusunda tesis edilecek intifa hakkı süresi 49 yılı geçemeyecek. Süre sonunda tüm tesisler eksiksiz olarak Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’ne devredilecek. Ancak işletmesinin başarılı olduğu belgelenen hak sahiplerinin intifa hakkı, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından belirlenen bedelle 99 yıla kadar uzatılabilecek. Bu durumda Genel Müdürlüğe devir işlemi uzatma süresi sonunda yapılacak.

Korunan alanın yönetimi için gerekli olan ve yalnızca korunan alana hizmet veren tesislere yönelik izinlerden bedel alınmayacak. Ancak milli park ve tabiat parklarında, planlara uygun olması, kamu yararı ve zaruret durumunda, ulaşım, elektrik iletim hattı, petrol ve doğal gaz iletim hattı gibi altyapı tesisleri için gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri lehine bedeli mukabilinde Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından izin verilebilecek, verilen izinler amacı dışında kullanılamayacak ve uygulamalar Milli Parklar Kanunu hükümlerine göre denetlenecek.

İçme suyu temini açısından aciliyet gösteren ve kamu yararı açısından vazgeçilmez tesisler için uzun devreli gelişme planı veya gelişme planı şartı aranmayacak.

Teklif ile, Milli Parklar Kanunu kapsamındaki korunan alanlardaki koruma hizmeti ve suçların takibi, orman muhafaza memurlarının yanı sıra, bu alanın yönetiminden sorumlu olan Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’ne görevlendirilmiş av ve doğa koruma memurları ile saha bekçileri tarafından da sağlanabilecek.

Milli parklarda, tabii ve ekolojik dengeyi bozan, yaban hayatı tahrip eden veya bu alanların özelliklerini kaybettiren müdahalelerde bulunanlara, toprak, su ve hava kirlenmesine yol açanlara, onaylanmış planlarda belirtilen yapıların dışında yapı ve tesis kuranlara, kamu idareleri ve Hazineye ait taşınmaz mallar üzerinde yapılan hukuksuz işlemler nedeniyle 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve 5 bin güne kadar adli para cezası verilebilecek.

Milli parklara gelen ziyaretçilere uygulanacak ücret, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından belirlenecek. Giriş ücretini ödemeden giriş yaptığı tespit edilenlere ise, giriş ücretinin 14 katı tutarında idari para cezası verilecek.

KANUN TEKLİFİYLE İLGİLİ ELEŞTİRİLER VE TARTIŞMALAR

Kanun teklifi ile ilgili olarak, “milli parkların koruma statüsünün değiştirilerek bu alanlara otel ve konaklama tesisi yapılacağı, milli parklarda petrol, doğal gaz, trafo, su ve diğer altyapı tesislerinin kurulmasına izin verileceği, milli park içindeki günübirlik veya konaklamalı tesislerin artık özel sektöre işlettirileceği” yönünde eleştiriler gündeme gelmişti.

İstanbul Barosu Çevre Kent ve İmar Hukuku Komisyonu tarafından hazırlanan raporda, “Teklifte doğayı korumaktan çok, tabiat alanlarını kontrol altına almayı ve ekonomik getiri sağlamayı hedefleyen bir dil kullanılmaktadır. Korunan alanlara dair izin süreçleri özel kişi ve şirketler lehine yeniden düzenlenmektedir. Ayrıca, 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu’nda yaban hayatının korunmasını zayıflatan değişiklikler öngörülmektedir. Teklif, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun yanı sıra 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu ve 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu’nda düzenlenen geniş kapsamlı görev, denetim ve yetkilerin bakanlıklardan alınarak Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’ne devrini öngörmektedir. Bu durum, milli parklar, tabiat parkları ve yaban hayatı koruma bölgelerindeki tahribatların artmasına ve denetimlerin zayıflamasına yol açabilir” denildi.

Bu iddialar üzerine Tarım ve Orman Bakanlığı, “Kanun teklifi, ülkemizin korunan alanlarının sürdürülebilirliğini sağlamak, yaban hayatı ve biyolojik çeşitliliği korumak amacıyla bazı uyum düzenlemeleri içermektedir. Korunan alanların statü ve standartları, uluslararası sözleşmeler doğrultusunda düzenlenmiş ve mevzuatımız bu çerçevede uyumlaştırılmıştır. Özellikle milli parklar ve tabiat parklarında yürüttüğümüz çalışmalar, uluslararası yükümlülüklerimiz kapsamında düzenli olarak paylaşılmaktadır. Dolayısıyla, milli parkların içerisine otel yapılmasının önünün açılacağı iddiaları gerçeği yansıtmamaktadır,” açıklamasında bulundu.

KOMİSYONLAR

TBMM’de, Suça Sürüklenen Çocuklarla İlişkin Araştırma Komisyonu’nda 17 Şubat Salı günü, İnternet Kafeciler Es