Aydın ilinin Söke ilçesinde, Dünya Yaban Hayatı Günü kapsamında yapılan inceleme sırasında, Ekosistemi Koruma ve Doğa Sevenler Derneği Başkanı Bahattin Sürücü, Mendeers Nehri üzerindeki Sarıkemer Köprüsü yakınlarında koruma altında bulunan Tepeli Pelikan’ın öldüğünü tespit etti. Bu üzücü olay, doğa koruma camiasında büyük bir endişe yarattı ve tepeli pelikanın korunmasının ne kadar hayati bir mesele olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.

NESLİ TEHLİKE ALTINDA OLAN PELİKANI ÖLDÜRDÜLER

Bahattin Sürücü, yaptığı basın açıklamasında, “Nehir kıyısından aldığımız kuşun neslinin tehlike altında bulunan Tepeli Pelikan (Pelicanus crispus) olduğunu tespit ettik. Sol kanat altında geniş bir delik bulunan bir yaraya rastladık. Bu yaranın, muhtemelen kötü niyetli bir kişi tarafından yakın mesafeden vurularak oluştuğunu düşünüyoruz. Bu konuda Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’ne bilgi verdik,” ifadelerini kullandı. Tepeli pelikanların doğal yaşam alanı olan deltalardan, Söke Ovası’nda bulunan azmaklara, Menderes Nehri’ne ve özellikle Azap Gölü’ne kadar geniş bir alanı kullandıkları ve bu alanların korunması gerektiği belirtildi.

Bu olay, koruma altındaki türlerin ne kadar kırılgan olduğunun ve onları korumanın öneminin altını çizen bir hatırlatma niteliği taşıyor. Çünkü, Tepeli Pelikanlar, oldukça nadir bulunan ve korunması gereken bir türdür. Sürücü’nün belirttiği üzere, bu kuşların yaşam alanları sadece Türkiye’de değil, dünya genelinde de büyük öneme sahiptir.

TEPELİ PELİKANI TÜRKİYE’DE KORUMAYAMAZSAK DÜNYADA KORUYAMAYIZ

Bu konudaki bilimsel verilere katkı sağlayan EGDOSD bilim danışmanı ve Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ortaç Onmuş, Tepeli Pelikan’ın (Pelicanus crispus) neslinin dünya genelinde tehlike altında olduğunu vurguladı. “Bu kuş türü, Avrupa, Afrika ve Orta Doğu’da yaşayan popülasyonların yaklaşık dörtte biri Türkiye’de üremekte ve bu bölgedeki bireylerin yarısı Türkiye’de kışlamaktadır. Bu nedenle eğer Tepeli Pelikanlar Türkiye’de korunamazsa, dünya genelinde de korunamayacaktır,” dedi.

Doç. Dr. Onmuş, Tepeli Pelikanların, Büyük Menderes Deltası gibi alanlarda üreme, barınma ve beslenme için kritik bir rol oynadığını belirtti. “Bu kuş türü, doğa koruma açısından son derece önemli ve uluslararası ölçekte saygınlık kazandıracak bir türdür. Yapılacak koruma çalışmaları, hem bu özel kuş türü için hem de doğa koruma alanında ülkemizin uluslararası imajı açısından olumlu sonuçlar doğuracaktır. Ancak, kötü niyetli faaliyetlerin bu tür üzerinde olumsuz etkileri kaçınılmazdır,” ifadelerini kullandı.

Sonuç olarak, Tepeli Pelikanlar kuş gözlemciliği açısından da oldukça önemli bir türdür. Kuş gözlemcileri için, bir pelikan görmek, dünyada bir pandayı görmekle eşdeğer bir deneyimdir. Bu nedenle, Tepeli Pelikanların korunması için bireylerin ve kurumların gerekli duyarlılığı göstermesi zorunludur. Bu özel kuş türünün korunması, sadece Türkiye için değil, dünya genelinde nesli tehlike altında olan birçok tür için örnek teşkil edebilir. Doğa koruma çalışmaları, sadece bir türün korunmasıyla sınırlı kalmamalı; aynı zamanda tüm ekosistemi etkileyen karmaşık ilişkilerin de gözetilmesi gereken bir süreç olmalıdır.