12 saat süren Genel Kurul toplantısının ardından kabul edilen düzenleme, silah bırakma ve fesih sürecinden ceza ertelemesine, siyaset yasağından iki ayrı izleme kurulunun oluşturulmasına kadar Terörsüz Türkiye’deki yeni dönemin hukuki çerçevesini şekillendirdi. Gözler şimdi, örgütün silahlarını bırakmasının doğrulanmasına ve MGK’nın fesih kararının Resmî Gazete’de yayımlanacağı tarihe çevrildi.

TÜM SİLAHLARIN TESLİM EDİLMESİ GEREKİYOR

Yasanın uygulanmasında en kritik aşama, terör örgütünün faaliyetlerini sonlandırdığını ve tüm silahlarını teslim ettiğini güvenlik kurumlarının tespit etmesi olacak. Güvenlik birimlerinin yapacağı değerlendirmelerin ardından süreç Millî Güvenlik Kurulu’nun (MGK) gündemine alınacak.

MGK’DAN KARAR ÇIKACAK

MGK’nın terör örgütünün feshedildiğine dair alacağı karar ile bu kararın Resmî Gazete’de yayımlanması, yasanın öngördüğü sonraki adımların başlaması için gerekli bir koşul olacak. Meclis’ten yasanın geçmesi, sürecin tamamlandığı anlamına gelmeyecek; aksine düzenlemenin uygulama aşaması başlayacak.

ÖCALAN’DAN ÇAĞRI BEKLENİYOR

Türkiye Gazetesi’nde yer alan habere göre, güvenlik bürokrasisi PKK üyelerinin silah bırakması, mağaraların boşaltılması ve tüm lojistik malzemelerin teslim edilmesi için 1,5-2 aylık bir zaman dilimi öngörüyor. PKK elebaşı Abdullah Öcalan’ın da yakında örgüt üyelerine ‘Tüm silahları ilgili yerlere teslim etmeleri ve Türkiye’ye dönmeleri’ çağrısı yapması bekleniyor. Kandil’deki yönetimin ise birkaç gün içerisinde çekildikleri mağaralarla ilgili bir açıklama yapacağı ifade ediliyor. Silah bırakma işlemi Eylül sonuna kadar tamamlanır ve MGK kararı çıkarsa, Ekim ayından itibaren çerçeve yasanın uygulaması başlayacak.

ERBİL VE SÜLEYMANİYE…

Edinilen bilgilere göre, MİT ve diğer ilgili kurumlar, Irak merkezi hükümeti, Kuzey Irak yönetimi ve Suriye yönetimi ile silahların nerelere ve nasıl teslim edileceği konusunda görüşmeler yapıyor. Bu çerçevede Irak’taki PKK’nın Erbil ve Süleymaniye’deki Türk temsilciliklerinde oluşturulan özel birimlere başvurması ve silahları bu iki bölgede kurulan merkezlere teslim etmesi planlanıyor.

KURUMLAR ARASI KOORDİNASYON

Kanunun dikkat çeken düzenlemelerinden biri, sürecin izlenmesi ve koordinasyonu için iki ayrı kurul oluşturulmasıdır. İlk kurul, yürütme organı bünyesinde yer alacak. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın başkanlığındaki bu kurulda Adalet, İçişleri, Dışişleri ve Millî Savunma Bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MGK Genel Sekreteri ve MİT Başkanı görev alacak.

Bu kurul, terör örgütünün silah bırakma ve fesih sürecini takip edecek, güvenlik kurumlarından gelecek bilgiler doğrultusunda sürecin ilerleyişini değerlendirecek ve ilgili kurumlar arasında koordinasyonu sağlayacak.

KARAR SONRASI 6 AYLIK KRİTİK SÜREÇ BAŞLAYACAK

Sürecin parlamenter boyutunda ise TBMM bünyesinde bir İzleme ve İrtibat Kurulu oluşturulacak. Bu kurulda siyasi parti temsilcileri yer alacak, böylece süreç yalnızca yürütme organları tarafından değil, TBMM’deki siyasi partilerin temsil edildiği bir mekanizma üzerinden de izlenecek. İki kurulun görev alanları farklı olmakla birlikte, her iki mekanizma da sürecin belirlenen hukuki çerçeve içerisinde ilerlemesine katkı sağlayacak.

Yasanın uygulanmasında önemli tarihlerden biri, MGK’nın fesih kararının Resmî Gazete’de yayımlanacağı tarih olacak. Bu tarihten sonra, düzenlemeden yararlanmak isteyenler için 6 aylık bir süre başlayacak. Bu süre, kanunun kapsamına giren kişiler açısından öngörülen hukuki mekanizmalardan yararlanmak için kullanılacak.

2-3 YIL SİYASET YASAKLARI OLACAK

Düzenleme kapsamında, 15 yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda 10 yıl, 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 5 yıl ceza ertelemesi uygulanacak. Erteleme süresi boyunca ilgili soruşturmalar duracak ve açılmış davalar askıya alınacak.

Cezaevinde bulunan ve düzenlemenin koşullarını taşıyan kişiler için tahliye hükümleri gündeme gelecek. Ancak bu durum kalıcı bir af anlamına gelmeyecek. Erteleme süresi içerisinde yeniden terör suçu işlenmesi hâlinde, erteleme kararı geçersiz kılınacak.

Böylece düzenlemeden yararlanan kişilerin belirlenen süre boyunca yeniden terör suçu işlememesi temel koşullardan biri haline gelecek. Düzenlemeden yararlanacak kişiler için 2 ile 3 yıl arasında siyaset yasağı uygulanacak. Düzenlemenin kapsamı tüm terör suçlarını içermiyor; bazı ağır suçlar açıkça kapsam dışında bırakılmış durumda.

Sürecin uygulanmasında görev alan kamu görevlileri, düzenlemenin uygulanması nedeniyle cezai sorumluluk taşımayacak.