Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Adalet Komisyonu’nda, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi üzerine görüşmeler sürüyor. Teklifin genel görüşmesi tamamlandıktan sonra, maddelerin detaylı incelemeleri başlayacak.

“CEZALARI HAZIRLAYANLAR BU CEZALARDAN MUAF OLAN BİR KESİM”

CHP Muğla Milletvekili Cumhur Uzun, bu süreçte dikkat çekici açıklamalarda bulundu:

*Ülkemizde çözüm bekleyen birçok sorun mevcutken, önceliğin trafik cezalarının artırılması olması toplumun gereksinimlerini göz ardı ediyor. Cezaların artırılması bir temel felsefeye dayanarak sorunları çözme çabası olarak görülüyor fakat bu yaklaşım doğru bir yöntem değil.

*Hangi cezaların artırılması gerektiği konusunda somut bir analiz yapabilir misiniz? Bu konuda genel bir bilgiye sahip değilim. Cezaların artırılmasının caydırıcı bir etki sağladığı doğru, ancak 2007 yılındaki ölümlü trafik kazası sayısı, 2025’ten daha fazla; bu da araç ve nüfus artışına rağmen olsa bile geçerliliğini koruyor.

*Ölümlü trafik kazalarının temel nedenlerine baktığımızda, 2007 yılında mevcut olan bölünmüş yol uzunluğu x kilometre iken, 2025 yılında bu uzunluk x’in 15 katına çıkmış durumda. Bu da gösteriyor ki, karayollarındaki fiziksel düzenlemeler kazaların azalmasında etkili olmuştur.

*Hedefimiz, hiçbir insanın hayatını kaybetmeden daha iyi hizmet sunmak. Bu amaca ulaşmak için tek çözümün ceza miktarlarını artırmak olmadığını vurgulamak istiyorum.

“VATANDAŞIN YARARINA YAPILMALI”

Uzun, trafik cezalarından muaf olan milletvekillerinin bu durumun göz önüne alınarak yasaların dikkatle oluşturulması gerektiğini, düzenlemelerin vatandaşların lehine olmasının önemli olduğunu belirtti.

“ELİNDE OLAN ARACI DA HERKES SATIP KURTULACAK”

CHP Karaman Milletvekili İsmail Atakan Ünver ise şu şekilde konuştu:

*Uygulanan cezaların fiille orantılılık prensibine aykırı ve insafsız olduğunu ifade etti. Ülkedeki araçların çoğunun 5 yaşından büyük olduğunu göz önünde bulundurursak, bu araçların ekonomik koşullardan dolayı trafikte olduğunu belirtmek gerekir. 500- 600- 700 bin değerindeki bir araç için 150-200- 300 bin lira arasında ceza öngörmek, cezaların öngörülebilirliği prensibine ters düşmektedir.

*Bu ceza miktarlarının yeniden gözden geçirilmesi şart. Eğer bu cezalar uygulanırsa, 14 bin 500 lira emekli maaşı alan bir kişi veya 22 bin lira asgari ücret alan bir işçi böyle bir ceza ile karşılaştığında ailelerinin sürdürülebilirliği ciddi şekilde etkilenir.

*AKP, yarattığı ekonomik krizle ev ve araba sahibi olma hayallerini yıkmış durumda. Şimdi ise bu fahiş cezalarla zor durumda kalan herkes mevcut araçlarını satmak zorunda kalacak.

“GELİR BAZLI PARA CEZASI MODELİNE GEÇİLMELİ”

CHP Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, Türkiye’de kurallara uymamanın normalleştiğini, cezanın yalnızca bir ödeme olarak algılandığını ve bu durumun davranış değişikliği yaratmada yetersiz kaldığını vurguladı. Tanal, toplumsal tepkilerin cezadan daha etkili olabileceğini, ancak bu tepkinin yaratılmasında eksiklikler olduğunu ifade etti. Gelir bazlı para cezası modelinin benimsenmesi gerektiğini ve trafik cezalarının yalnızca para ile değil zorunlu eğitimlerle desteklenmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca, ehliyet puan sisteminin daha etkili hale getirilmesi gerektiğini söyledi.

“KEYFİ ARTIRIMLAR OLDUĞUNU GÖRÜYORUZ”

CHP Trabzon Milletvekili Sibel Suiçmez, düzenleyici etki analizi raporunun alınmadığını, dolayısıyla anayasa uyumluluğunun sağlanmadan görüşülmesinin yanlış olduğunu ifade etti. Keyfi ve ölçüsüz artırımların hukukun evrensel ilkelerini ihlal ettiğini belirten Suiçmez, eğer bu yasa teklifi geri çekilmezse Anayasa Mahkemesi’nden büyük oranda geri döneceğine dair endişelerini dile getirdi. Yalnızca ceza miktarlarının artırılmasının soruna çözüm olmayacağını, bu durumun menfaat içeren bir yasal düzenleme ile anlam kazanacağını vurguladı.