Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), 2025 Yılına ait Yıllık Raporu’nu yayımlayarak içtihat hukukuna dair genel bir değerlendirme yaptı.

Raporun verilerine göre, Türkiye’den 2025 yılında toplam 18 bin 464 başvuru gerçekleştirildi. Bu rakam, 2024 yılına ait 21 bin 600 başvuruya kıyasla dikkate değer bir düşüşü ifade etmekle birlikte, Avrupa Konseyi üyesi ülkeler arasında en fazla şikayet edilen ülke olma unvanını korudu.

Türkiye’den yapılan başvuruların yüzde 80’inin, 15 Temmuz 2016’daki darbe girişimi sonrası uygulanan gözaltı, tutuklama ve yargılama süreçleriyle bağlantılı olduğu vurgulanıyor.

GEÇEN YIL 74 DAVADA KARAR VERİLDİ

AİHM, 2025 yılı içerisinde Türkiye ile ilgili bireysel veya toplu başvurularla ilgili toplam 74 davada karar aldı. Bu davalardan 66’sında, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) çerçevesinde en az bir ihlal tespit edildi. 6 davada ise ihlal bulunmadığı, 2 davanın ise diğer yöntemlerle sonuçlandığı belirtildi.

Türkiye aleyhine verilen ihlal kararlarının çoğunluğu, AİHS’nin adil yargılanma hakkı maddesiyle ilgili oldu ve bu konuda 24 dava karara bağlandı. Ardından, özgürlük ve güvenlik hakkıyla ilgili maddeden 21 ihlal kararı verildi.

Türkiye, 18 bin 464 başvuru ile en fazla şikayet alan ülke olurken, onu Rusya (7 bin 177), Ukrayna (4 bin 4), Polonya (3 bin 517), İtalya (2 bin 787), Yunanistan (2 bin 562), Romanya (2 bin 489) ve Azerbaycan (2 bin 180) takip etti. Rapora göre, AİHM’deki toplam başvuru sayısı geçen yıl yüzde 11 azalma göstererek 53 bin 450’ye geriledi.

2026 yılı için rekor başvuru sayısının beklenmesi ise dikkat çekiyor.

AİHM kaynakları, 2023 yılının başından bu yana Türkiye’ye karşı yaklaşık 650 yeni başvuru yapıldığını belirtiyor. Bu başvuruların büyük bir kısmının, 15 Temmuz darbe girişimi sonrasında meslekten ihraç edilen kişiler tarafından yapıldığı ifade ediliyor.

AİHM, yakın gelecekte benzer şikayetleri içeren kitlesel bir başvuru dalgasının yaşanabileceğini öngörerek, bu başvuruların “idari olarak etkin bir şekilde yönetilmesi” amacıyla 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren bazı özel önlemler almayı planladı.

Bu önlemler arasında, başvuruların kapak sayfasıyla birlikte sunulması, başvurucuların Mahkeme’nin resmi internet sitesinden başvuru formunu indirip elektronik olarak doldurması ve her başvuru için ayrı ayrı kapak sayfası ve form doldurulması yer alıyor.

SPOR KULÜPLERİNDEN BAŞVURU SAYISI ARTTI

AİHM kaynakları, Türkiye’deki spor kulüplerinden gelen başvurulardaki artışa da dikkat çekiyor. AİHM’nin gündeminde, özellikle Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) Tahkim Kurulu’nun bağımsızlığına ilişkin yaklaşık 60 başvuru bulunuyor. AİHM, bu ayın başında aldığı bir kararda, Tahkim Kurulu’nun bağımsızlık düzeyinin yetersiz olduğuna hükmetti.

www.sozcu.com.tr internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı Mega Ajans
ve Rek. Tic. A.Ş’ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez.