Toplum Çalışmaları Enstitüsü tarafından yayımlanan infografik rapora göre, 2022 itibarıyla ilköğretim düzeyinde öğrenci başına yapılan toplam eğitim harcamalarında Türkiye, 35 ülke arasında 34’üncü sırada yer aldı.

Ankara merkezli düşünce kuruluşu, “Türkiye’de Eğitime Ayrılan Kaynak” başlıklı raporunu kamuoyuna sundu.

Araştırma ve Veri Analizi Direktörlüğü tarafından yürütülen çalışmada, eğitim harcamalarının zaman içindeki değişimi ve Türkiye’nin uluslararası ölçekteki durumu iki ayrı grafikle incelendi.

İnfografikte, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine dayanarak hazırlanan grafiklerde eğitim harcamalarının Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki payının 2011–2016 döneminde yüzde 5’in üzerinde seyrettiği görüldü.

2016 yılında yüzde 5,9 ile en yüksek seviyesine ulaşan bu oran, sonraki yıllarda düşüş göstermeye başladı. 2020’de yüzde 5,2’ye, 2021’de yüzde 4,7’ye gerileyen oran, 2022’de yüzde 3,8’e kadar düştü. 2023’te yüzde 4,2’ye ve 2024’te yüzde 4,9’a yükselmesine rağmen, en güncel veri itibarıyla bu oran 2010’lu yılların ortasındaki seviyelerin altında kaldı.

Enstitü’nün paylaştığı grafikte, kamu ve özel kurumlar dahil toplam eğitim harcamalarının GSYH içindeki payı dikkate alındı. Sadece devlet harcamaları ele alındığında ise bu oranın yüzde 3,5 seviyesine gerilediği ifade edildi.

Rapordaki infografiğin ikinci bölümünde, Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) verileri kullanılarak 2022 yılı itibarıyla ilköğretimde öğrenci başına toplam eğitim harcamaları karşılaştırıldı.

Veriler, satın alma gücü paritesine göre ABD doları cinsinden hesaplandı. Bu bağlamda, öğrenci başına 25 bin 482 dolar harcama ile Lüksemburg birinci, 22 bin 41 dolarla İsviçre ikinci ve 19 bin 752 dolar ile Norveç üçüncü sırada yer aldı. Türkiye ise aynı dönemde ilköğretim düzeyinde öğrenci başına 3 bin 386 dolar harcama yaparak listenin 34’üncü sırasında bulunuyor. Kosta Rika 33’üncü, Meksika ise 35’inci sırada yer aldı.

Enstitü’nün çalışmasında Eurostat verilerine de yer verildi. 2023 yılında devletin (genel kamu) eğitim harcamalarının GSYH içindeki payı açısından İsveç, yüzde 7,2 ile 33 Avrupa ülkesi arasında ilk sırada yer alıyor.

Türkiye ise yüzde 3,5’lik oranla aynı sıralamada 31’inci sırada bulunuyor. Türkiye’nin Avrupa Birliği ortalaması olan yüzde 4,7’nin belirgin şekilde altında kaldığı dikkat çekiyor.