Türkiye’nin İsrail’e ham petrol sevkiyatlarının devam ettiği yönündeki iddialar, TBMM gündemine taşındı. Emek Partisi (EMEP) İstanbul Milletvekili İskender Bayhan ve Gaziantep Milletvekili Sevda Karaca, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’dan yanıt almak amacıyla TBMM Başkanlığı’na soru önergesi sundu.

Önergede, Energy Embargo for Palestine (EEFP) ve Progressive International tarafından hazırlanan bir rapora atıfta bulunularak, “Mayıs 2024’ten bu yana Ceyhan Limanı üzerinden İsrail’e en az 57 farklı sevkiyatla yaklaşık 6 bin 463 kiloton ham petrol gönderildiği” vurgulandı.

Milletvekilleri, bu sevkiyatların resmi kayıtlarda İsrail varışlı olarak gösterilmediğini, tankerlerin AIS takip sistemlerini devre dışı bıraktığını ve uydu görüntüleriyle doğrulanan karartma yöntemleri uygulandığını öne sürdü.

Önergede, taşınan petrolün büyük bir kısmının Bakü–Tiflis–Ceyhan (BTC) Boru Hattı üzerinden geldiği ve bu hattın Türkiye bölümünden BOTAŞ’ın sorumlu olduğu belirtildi. Ayrıca, ambargo açıklamalarına rağmen nihai varış noktalarının denetim altına alınıp alınmadığı soruldu. Bayhan ve Karaca, BTC hattı üzerinden taşınan her varil petrol için Türkiye’nin 1,27 dolar transit geliri elde ettiğini belirterek, ambargo sonrası İsrail’e yapılan sevkiyatlardan ne kadar gelir elde edildiğini de Bakanlığa sordu.

Önergede, sevkiyatların çoğunluğunun Yunanistan merkezli iki denizcilik şirketi tarafından gerçekleştirildiği ve bu şirketlerin liman hizmetleri ile transit geçişler için hangi kurumlara ne kadar ödeme yaptığına ilişkin sorular yer aldı. Ayrıca, İsrail rafinerilerinde işlenen petrolün askeri amaçlarla kullanıldığına dikkat çekilerek, Türkiye’nin Ceyhan Limanı ve BTC hattı üzerinden bu sevkiyatlara neden izin verdiği soruldu. Tankerlerin AIS sistemlerini kapatması durumunda herhangi bir yaptırım uygulanıp uygulanmadığı da gündeme getirildi.

BOTAŞ SONRA NİHAİ NOKTAYI DENETLEDİ Mİ?

EMEP milletvekilleri, Türkiye’nin tam anlamıyla bir enerji ambargosu uygulayıp uygulamayacağını ve İsrail’e yönelik tüm petrol sevkiyatlarının kalıcı olarak durdurulup durulmayacağını Bakan Bayraktar’a sordu. Karaca ve Bayhan’ın Bakan Bayraktar’a yönelttiği bazı sorular ise şu şekilde:

– Raporda, Mayıs 2024 tarihinden Aralık 2025 tarihine kadar Ceyhan Limanı’ndan İsrail’e en az 57 gizli ham petrol sevkiyatı yapıldığı belgelenmektedir. Bakanlığınız bu sevkiyatların varlığını kabul etmekte midir? Eğer kabul etmiyorsa, raporda sunulan uydu görüntüleri, AIS verileri ve liman kayıtlarını hangi gerekçeyle geçersiz saymaktadır?

– Bakü–Tiflis–Ceyhan Boru Hattı üzerinden taşınan ham petrolün Türkiye bölümünden BOTAŞ’ın sorumlu olduğu bilinmektedir. BOTAŞ, ambargo kararından sonra BTC hattı üzerinden taşınan petrolün nihai varış noktasını denetlemiş midir?

– Türkiye’nin BTC hattı üzerinden taşınan her varil petrol için 1,27 ABD doları transit gelir elde ettiği, AKP milletvekili Özlem Zengin tarafından kamuoyuna açıklanmıştır. Ambargo ilanından sonra İsrail’e giden petrol sevkiyatlarından toplam ne kadar transit gelir elde edilmiştir?

– Bu sevkiyatlar sırasında elde edilen gelirler dikkate alındığında, Türkiye’nin fiilen İsrail’in savaş ve soykırım tedarik zincirinde bir lojistik merkez haline getirildiği iddiası Bakanlığınız tarafından reddedilmekte midir?