25 Aralık 2024 tarihinde, Bakü-Grozni seferini gerçekleştiren Azerbaycan Havayolları’na ait bir yolcu uçağının Kazakistan’ın Aktau şehri yakınlarında düşmesi büyük bir facia olarak kaydedildi. Bu trajik olay sonucunda 38 kişi hayatını kaybederken, 29 kişi de yaralandı. Olayla ilgili olarak yürütülen soruşturmalar devam ederken, Türkiye Azerbaycan Dostluk İşbirliği ve Dayanışma Vakfı (TADİV) Stratejik Araştırma Merkezi bir basın açıklaması yaparak Rusya’dan özür talebinde bulundu.

Açıklamada, “Bakü-Grozni seferini yapan Azerbaycan Havayolları Şirketi AZAL’a ait yolcu uçağının 25 Aralık 2024 tarihinde Kazakistan’ın Aktau şehri yakınlarında düşmesi ve 38 sivil insanın hayatını kaybetmesi, 29 insanın da yaralanmasından dolayı derin üzüntü duyuyoruz” ifadeleri yer aldı. Ayrıca, Azerbaycan’ın bu elim olay sonrasında ilan ettiği bir günlük yas çerçevesinde yaşamını yitirenlere rahmet, yaralılara şifa diliyoruz, diyen vakıf, ayrıca Azerbaycan halkına ve Türk dünyasına başsağlığı da diledi.

Olayla ilgili olarak resmi makamlar tarafından henüz ayrıntılı bilgiler kamuoyuna sunulmamış olsa da, uçağın gövdesinde bulunan tahribat izleri ile Azerbaycan’daki yetkililerin sağladığı bilgiler doğrultusunda uçağın, Rusya Federasyonu hava sahasında Grozni yakınlarından ateşlenen bir füze ile vurulmuş olduğu anlaşılmaktadır. Bu durum, uluslararası sivil havacılık kuralları ve çağdaş uluslararası hukuk açısından büyük bir ihlal teşkil etmektedir.

Rusya Federasyonu, sivil havacılık uçuşları açısından ulusal hava sahasının güvenliğini sağlamak konusunda esaslı bir sorumluluğa sahiptir. Ayrıca, olayla ilgili kamuoyuna yansıyan bazı bilgilere göre, Rusya Federasyonu’na ait hava kontrol makamlarının, yaralı uçağa en yakın havaalanlarına iniş izni vermediği bilgisi de bulunmaktadır. TADİV, bu durumun Azerbaycan’ın sevincinin ve kederinin aynı zamanda Türkiye’nin ve Türk dünyasının da paylaşıldığını vurguladı.

Bu bağlamda, Rusya Federasyonu ile Azerbaycan arasındaki ilişkilerin sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi önemlidir. İki ülke arasındaki iyi ve sağlam ilişkilerin bu olay sebebiyle bozulmaması, ayrıca Azerbaycan, Türkiye ve genel olarak Türk Dünyası kamuoyunda oluşan haklı tepkilerin cevaplanması, mağdurların ve ailelerinin acılarının paylaşılması açısından önem taşımaktadır. Bu nedenle, Rusya’nın resmi bir açıklama yapması beklenmektedir. Yapılacak olan bu açıklamanın, samimi bir özür ve gerekli tazminatları da kapsaması gerektiği ifade edildi.

Bu tür olayların, uluslararası ilişkilerde ne denli hassas meseleler olduğunu gözler önüne sermekte olup, tüm paydaşların dikkatle yaklaşması gereken konular arasında yer almaktadır. Sivil uçuşların güvenliği, yalnızca bir ülkenin değil, uluslararası hava trafiğinin genel güvenliğini de etkileyen bir durumdur.