Geçtiğimiz hafta, Türkiye’nin farklı şehirlerinden gelen gıda zehirlenmesi vakaları, ülke genelinde büyük bir endişe yarattı. İstanbul, Denizli, Kütahya ve Bursa’da meydana gelen olaylar sonucunda birçok kişi hastaneye kaldırılırken, iki çocuk da hayatını kaybetti. Ünlü Şef Volkan Aslan, bu üzücü olayların mutfaklarda yapılan basit ama kritik hatalardan kaynaklandığını belirterek, önemli uyarılarda bulundu.

İSTANBUL (İGFA) – İstanbul’un Eyüpsultan ilçesinde, akşam yemeği yiyen bir ailede 2 ve 4 yaşındaki çocuklar yaşamlarını yitirdi.

Denizli’nin Çivril ilçesinde, bir devlet hastanesinde öğle yemeği sonrasında 50’den fazla personel ve stajyer bulantı ve kusma şikayetleriyle acil servise başvurdu.

Kütahya’da bir düğün sonrası yaklaşık 21 davetli hastaneye kaldırılırken, Bursa’nın Osmangazi ilçesindeki bir ortaokulda ise 6 öğrenci gıda zehirlenmesi şüphesiyle tedavi altına alındı.

“BİR İHMAL, ONLARCA İNSANI HASTA EDEBİLİR”

Türkiye Aşçılar ve Şefler Federasyonu (TAŞFED) Aşçılık Milli Takımı Kaptanı Şef Volkan Aslan, bu vakaların mutfaklarda yapılan basit hatalardan kaynaklandığını ifade etti. Bir yemeğin doğru pişirilmesinin yanı sıra, doğru saklanmasının da hayati önem taşıdığına dikkat çeken Aslan, “Küçük bir ihmal, çok sayıda insanı hasta edebilir ve çocuklarımızın hayatına mal olabilir” dedi. Özellikle toplu yemeklerde tavuk, pilav ve süt ürünlerinin yanlış koşullarda saklanmasının büyük riskler taşıdığına vurgu yaptı.

Aslan, “Hijyenik olmayan koşullarda hazırlanan ve pişirilen yiyeceklerde bakterilerin hızla çoğalabileceğini ve gıda zehirlenmelerine yol açabileceğini” belirtti. Bu bağlamda özellikle Bacillus cereus bakterisinin tehlikelerine dikkat çekti. Doğada yaygın olarak bulunan bu bakteri, pirinç, makarna, kremalı tatlılar ve sütlü pudinglerde kolayca üreyebiliyor. Aslan, Bacillus cereus’un neden olduğu zehirlenmelerin en sık nedeninin, pişmiş pirinç içeren yemeklerin doğru bir şekilde soğutulmaması ve tekrar ısıtılması olduğunu açıkladı.

GÜVENLİ SAKLAMA İÇİN ALTIN KURALLAR

Şef Volkan Aslan, gıda zehirlenmelerini önlemek için dikkat edilmesi gereken bazı önemli kuralları şu şekilde sıraladı:

• Soğutma sırasında kapağı kapatmayın: Yemekleri soğuturken kabın kapağını tamamen kapatmamak gerekir. Bu sayede içeride nem birikmez ve bakteri oluşumunun önüne geçilir.
• Benmari ile hızlı soğutma yapın: Sıcak yemekleri, kabıyla birlikte soğuk suya oturtarak hızlı bir şekilde soğutabilirsiniz. Bu yöntem bakterilerin üremesini en aza indirir.
• Isıtmada buharın gücünü kullanın: Buhar, yemeğin her alanına eşit şekilde yayılır. Yeniden ısıtılan ürünlerin iç sıcaklığı mutlaka 70 °C’nin üzerine çıkmalıdır. Ayrıca her ürün sadece bir kez ısıtılmalıdır; ikinci kez ısıtmak ciddi risk taşır.
• Yemekleri zamanında buzdolabına kaldırın: Yemekler en geç 2 saat içinde buzdolabına konulmalı, büyük tencerelerde bekletilmemelidir. Küçük kaplara bölünerek soğutulması daha güvenlidir. Buzdolabının sıcaklığı 4 °C’de, derin dondurucunun sıcaklığı ise –18 °C’de olmalıdır. 24 saat içinde tüketilmeyecek yemekler mutlaka dondurularak saklanmalıdır.
• Dolap düzenine dikkat edin: Çiğ ve pişmiş gıdalar aynı rafta saklanmamalı, çiğ ürünler daima alt raflarda tutulmalıdır. Böylece bulaşma riskinin önüne geçilir.
• Koku kontrolü yapın: Buzdolabından çıkarılan her yiyeceği mutlaka ilk açımda koklayın. Negatif bir koku varsa o ürünü asla ısıtmayın; çünkü ısındıkça bozulma daha da hızlanır.
• Tavuk mutlaka tam pişmeli: Tavuk ürünlerinde “yarı pişmiş” bir seçenek yoktur. Yeterince piştiğinden emin olmak hayati önem taşır.
• Balık alırken göz ve derisine bakın: Taze balığın derisi parlak ve sıkı, gözleri ise cam gibi olmalıdır. Bulanık, solmuş veya çöküntülü balıkları kesinlikle tüketmeyin.
• Eti kuru dinlendirin: Etleri dinlendirirken kendi kanından uzaklaştırmak, hem lezzeti artırır hem de bozulmayı önler.
• Pilav ve pirinç ürünlerine dikkat edin: Bu yiyecekler hem ısınması zor hem de kolay bozulan gıdalardır. Saklama ve ısıtma aşamalarında ekstra özen gösterilmelidir.
• Yumurtaları açıkta bırakmayın: Kabuk üzerindeki bakteriler buzdolabına kolayca yayılır. Bu durum, sebze ve meyvelerin erken çürümesine, yemeklerin bozulmasına ve gıda zehirlenmesi riskinin artmasına yol açabilir.