1. Yargı Paketi, 17 Ekim 2019 tarihinde 7188 sayılı kanun ile yürürlüğe girmiştir. Bu kanun, adil yargılanma hakkının ihlal edilmeden, ceza adalet sistemine yenilikler kazandırmayı hedeflemiştir. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, bu bağlamda seri muhakeme ve basit yargılama usullerinin etkili bir şekilde hayata geçtiğini bildirmiştir. Bu iki usulün yürürlüğe girdiği tarihten itibaren aksamadan uygulandığının altını çizen Tunç, bugüne kadar seri muhakeme usulünde toplam 472 bin 183, basit yargılama usulünde ise 986 bin 739 olmak üzere toplam 1 milyon 458 bin 922 dosyanın karara bağlandığını ifade etmiştir.

İSPATI KOLAY SUÇLARDA UYGULANIYOR

Seri muhakeme ve basit yargılama usulleri, ispatı kolay olan suçlarla ilgili uyuşmazlıkların hızlı, doğru ve etkili bir şekilde çözüme kavuşturulmasını sağlamak amacıyla uygulanmaktadır. Bu usuller, mahkemelerde işlenen suçlara daha hızlı ve etkili bir yanıt verilmesi konusunda önemli katkılar sunmakta; dolayısıyla adaletin etkin bir şeklide işlemesine yardımcı olmaktadır. Bunun yanı sıra, mahkemelerin iş yükünü azaltarak hukuki süreçlerin daha verimli bir şekilde yürütülmesini temin etmektedir.

SERİ MUHAKEME USULÜNDE TOPLAM 472 BİN 183 DOSYA KARARA BAĞLANDI

Seri muhakeme usulü kapsamına alınan dosyalar, yıllara göre dağılmıştır. 2020 yılında 57 bin 666, 2021 yılında 78 bin 912, 2022 yılında 92 bin 184, 2023 yılında 99 bin 433, 2024 yılında 117 bin 927 ve 2025 yılının başından bu yana 26 bin 61 dosya seri muhakeme usulüyle karara bağlanmıştır. Toplamda, 5 yıl içinde 472 bin 183 dosya bu usul ile sonlandırılmıştır. Seri muhakeme usulü, soruşturma aşaması sonunda Cumhuriyet savcısının yeterli şüphenin varlığına kanaat getirmesi durumunda uygulanmakta; eğer mahkemenin kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar vermediği ortaya çıkarsa, bu usul devreye girmektedir.

Seri muhakeme usulü çerçevesinde uygulanacak yaptırımlar, Cumhuriyet savcısı tarafından belirlenmektedir. Savcı tarafından tayin edilen yaptırım, şüpheliye teklif edilmekte ve şüphelinin avukatının huzurunda kabul edilmesi durumunda süreç başlatılmaktadır. Cumhuriyet savcısı, bu usulün uygulanmasına dair talebini yazılı olarak görevli mahkemeye ulaştırmakta; mahkeme aynı gün içerisinde hükmü verirse, süreç çok kısa bir sürede tamamlanabilmektedir. Klasik muhakeme süreci, ortalama 2 yıl sürerken, seri muhakeme usulüyle bu süre önemli ölçüde kısaltılmaktadır.

BASİT YARGILAMA USULÜNDE 986 BİN 739 DOSYA KARARA BAĞLANDI

Benzer şekilde, 17 Ekim 2019 tarihinde yürürlüğe giren basit yargılama usulü de oldukça etkili sonuçlar vermektedir. Bu usul ile 5 yıl içinde toplam 986 bin 739 dosya karara bağlanmıştır. Yıllara göre dosya sayıları ise; 2020 yılında 75 bin 746, 2021 yılında 235 bin 178, 2022 yılında 234 bin 316, 2023 yılında 201 bin 574, 2024 yılında 227 bin 181 ve 2025 yılı başlangıcından bugüne kadar 12 bin 744 dosya olarak dağılım göstermiştir. Bu usul, ceza üst sınırı 2 yıla kadar olan hapis cezaları veya adli para cezası gerektiren suçlarda uygulanabilmektedir. Mahkemeler, iddianamenin kabulünden sonra duruşma açmaksızın basit yargılama usulü ile