iahaber Dış Haberler

Ozempic benzeri GLP-1 ilaçlarının diyabet tedavisinden kilo kaybına, kalp ve böbrek hastalıkları ile uyku apnesine kadar geniş bir etki yelpazesine sahip olduğu bilinirken, ilaç şirketleri şimdi yeni bir hormon grubuna yöneliyor. Uyanıklık, dikkat, motivasyon ve beynin ödül sisteminde rol oynayan oreksinleri hedefleyen ilaçlar piyasaya sürülmeye hazırlanıyor. Sektörde, bu tedavilerin narkolepsinin ötesinde depresyon, DEHB ve bağımlılık gibi durumlarda da etkili olabileceği düşünülüyor.

Yemek sonrası bağırsaklardan salgılanan glukagon benzeri peptit-1 (GLP-1) hormonunu temel alan Ozempic benzeri zayıflama ilaçları, başlangıçta diyabet tedavisi için geliştirilmişti. Zamanla bu ilaçların, insanların kilo vermesine önemli ölçüde yardımcı olduğu gözlemlendi. Ayrıca, kalp ve böbrek hastalıkları, uyku apnesi gibi çeşitli rahatsızlıklarda da fayda sağladıkları belirlendi. Şimdi, ilaç şirketleri oreksinlerin de benzer bir potansiyele sahip olabileceğini araştırıyor.

BU HABERİ, iahaber ABONELERİNİN DE
SAĞLADIĞI KATKIYLA OKUYORSUNUZ.

iahaber’E ABONE OL,
BAĞIMSIZ GAZETECİLİĞİ DESTEKLE!

ABONE OL

Zaten abone misiniz?
Üye girişi yapın

The Economist’in aktardığına göre, oreksinler, sinir hücreleri arasında iletişim sağlayan iki nörotransmitterden oluşuyor. Bu kimyasalların ana işlevlerinden biri uyanıklığı düzenlemek. Oreksinlerin etkilerini taklit etmek üzere tasarlanmış yeni nesil ilaçlar ise piyasaya sürülmek üzere hazırlık yapıyor.

ABD’nin ilaç düzenleyici kurumu, 5 Ağustos’ta Japon ilaç şirketi Takeda tarafından geliştirilen oveporextonu, oreksin agonisti olarak onaylanan ilk ilaç olarak kabul etti. Oreksin agonistleri, hücre yüzeyindeki aynı reseptörleri uyaran moleküller olarak tanımlanıyor ve bu ilaç, gündüz aşırı uyku hali ve aniden uyuyakalma gibi belirtilerle karakterize edilen narkolepsinin tedavisinde kullanılacak.

İrlandalı biyoteknoloji şirketi Alkermes de benzer bir ilaç geliştiriyor. GLP-1 ilaçları alanında önemli adımlar atan Eli Lilly, yeni bir peptit dalgasını kaçırmamak adına harekete geçti. Şirket, haziran ayında erken aşama klinik çalışmalarda oreksin ilacı geliştiren biyoteknoloji şirketi Centessa’yı, başarılı sonuçlara bağlı olarak değeri 7,8 milyar dolara ulaşabilecek bir anlaşmayla satın aldı.

Morgan Stanley, oreksin ilaçlarının yalnızca narkolepsi ve ilişkili uyku bozukluklarının tedavisinden 2035 yılına kadar yılda 16 milyar dolar gelir sağlayabileceğini öngörüyor. Buna karşılık, mevcut narkolepsi ilaçlarının yıllık satışlarının 3 milyar dolar civarında olduğu belirtiliyor.

Narkolepside Daha Ötesini Hedefliyor

Öte yandan, oreksin ilaçlarına yönelik ilgi, ABD’de her 2 bin kişiden birini etkileyen narkolepsi ile sınırlı kalmıyor. Oreksinler, uyku, dikkat, motivasyon ve beynin ödül sisteminin düzenlenmesinde rol oynuyor. İlaç şirketleri, oreksin ilaçlarının gelecekte yüz milyonlarca insanı etkileyen depresyon, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) ile bağımlılık tedavisinde de kullanılabileceğine dair umut besliyor.