20-21 Haziran tarihlerinde gerçekleştirilecek olan 2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı’na 2 milyon 425 bin 560 aday başvurdu. Son yıllarda gözlemlenen başvuru sayılarındaki düşüş, 2020 seviyelerine kadar gerilemiş durumda. Uzmanlar, bu durumu ekonomik koşullar, kontenjan politikaları ve üniversite diplomasına duyulan güvenin değişimi gibi etkenlerle ilişkilendiriyor.

2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı’na başvuran aday sayısı, bu yıl 20-21 Haziran tarihlerinde 2 milyon 425 bin 560 olarak belirlendi. Son üç yıl içinde azalma gösteren başvuru sayıları, 2026 itibarıyla 2020 seviyelerine geri döndü.

Türkiye Gazetesi’nde yer alan habere göre, eğitim uzmanı Salim Ünsal, başvuru sayılarındaki değişikliklerin son yıllardaki politika kararları ve toplumsal gelişmelerle sıkı bir ilişki içinde olduğunu ifade etti. Ünsal, YKS puan barajlarının 2022’de kaldırılmasının en önemli kırılma noktalarından biri olduğunu vurguladı. 2021 yılında yaklaşık 2,6 milyon olan başvuru sayısı, barajların kaldırılmasıyla 2022’de 3,2 milyona çıktı.

Deprem sonrası rekor, ardından düşüş

2023 yılında, deprem bölgesindeki 11 ilde sınav ücretinin alınmaması kararıyla başvuru sayısı 3 milyon 527 bine çıkarak rekor kırdı. Ancak bu zirvenin ardından, başvuru sayıları sırasıyla 3,1 milyon ve ardından 2,5 milyon seviyelerine geriledi.

Uzmanlara göre, üniversite sınavına başvuru sayısını etkileyen ana unsurlar arasında akademik eğitime ve üniversite diplomasına duyulan ihtiyaç, alternatif eğitim ve kariyer yolları, genç nüfustaki değişim, üniversite kontenjanları ve ekonomik koşullar yer alıyor. Eğitim, barınma ve beslenme maliyetlerindeki artışın da tercihleri etkilediği kaydediliyor.

Başvurularda mezunlar ağırlıkta

Başvuru dağılımı da dikkat çekici bir tablo sunuyor. Adayların yaklaşık yüzde 30’unu ilk kez sınava girecek son sınıf öğrencileri, yüzde 70’ini ise mezun adaylar oluşturuyor. Uzmanlar, her yıl 800 – 900 bin civarında son sınıf öğrencisinin sisteme dahil olduğunu, ancak toplam başvuru sayısında asıl belirleyici grubun mezunlar olduğunu belirtiyor.

Geçtiğimiz yıl kontenjanların yaklaşık 190 bin azaltılması, mezun aday sayısını artırabilecek bir durum olarak değerlendiriliyor. Kontenjanlardaki kısmi düşüşün, önümüzdeki dönemde toplam aday sayısını 2,5 milyon civarında tutma ihtimali bulunuyor.

“Diploma ihtiyacı zayıflıyor”

Eğitim uzmanları, üniversite mezunu olmanın artık otomatik olarak iş bulma garantisi taşımadığını, mezun işsizliği ve nitelik tartışmalarının üniversiteye bakış açısını değiştirdiğini ifade ediyor. Bu durum, yükseköğretime yönelik talepteki gerilemenin en önemli sebeplerinden biri olarak öne çıkıyor.